На онлајн троловите не смее да им се дозволи да заплашуваат новинари

Во последните 15 години, да се биде навредуван и малтретиран на интернет стана едноставно дел од работата на повеќето новинари. Во најлош слушај, тоа може да доведе до закани и физичка повреда – жените, особено, може да бидат мета на грозно и вознемирувачко злоставување.

За некои тоа значело и во целост откажување од сторијата поради напади од организирани банди, според новата анкета на Катедрата за новинарство и медиуми при Универзитетот во Централен Ланкашир.

Критикувањето на новинарите не е ништо нови, но леснотијата да се коментира на социјалние мрежи и сајтовите на издавачите го направи личното злоставување појавно, дозволувајќи им на инернет бандите да вршат концентрирани напади на социјалните мрежи или страниците на медиумските компании.

Троловите може да ги координираат нападите на страница која е заштитена со лозинка, и потоа симултано да тргнат да вознемируваат новинар на јавна страница, како што е Twitter. Нивниот напад не мора да биде на интернет – на пример како во случајот со основачот на Mumsnet, Џастин Робертс, кога трол пријавил во полиција дека вооружен напаѓач е виден во близина на нејзината куќа, поради што биле испратени вооружени полициски службеници.

Од 267 британски новинари кои учествуваа во анкета на интернет, само 6% рекле дека никогаш не биле жртви на онлајн злоставување, а 15% рекле дека се откажале од стории за кои знаеле дека ќе предизвикаат проблем.

Навреди и закани

Жените новинари почесто пријавуваат злоставување, додека спортските новинари и авторите на статии се поретко жртви. Повеќе од 40% од жените новинари пријавиле дека биле жртви на сексуални навреди. Повеќе од 60% пријавиле лични навреди, во споредба со околу половина од мажите новинари. Околу една третина и од мажите и од жените новинари рекле дека примиле закани.

Жените новинари пријавиле посилни и почести емотивни реакции, при што 95% рекле дека понекогаш или често биле вознемирени, во споредба со 74% од мажите. Две третини од жените рекле дека биле многу вознемирени, во споредба со една третина од мажите; и 45% рекле дека биле исплашени, во споредба со 20% од мажите. Речиси сите рекле дека биле лути, а речиси 30% од мажите и 40% од жените рекле дека често биле лути.

Слободниот и независен печат секогаш зависел од решителен и цврст став – и прашање на гордост е во повеќето редакции кога вработените не дозволуваат да бидат заплашени. Тоа е клучен дел од нивната улога да ги следат политичарите и другите на функција и да бараат одговорност.

Кога ја составував оваа анкета, не очекував никој да признае дека се откажал од сторија поради проблеми на интернет. Бев шокиран кога слушнав дека некој признава самоцензура, но кога ќе прочитате со какви напади се соочуваат, не можете да ги обвините.

Еден испитаник раскажа како бил мета на фановите на еден познат пејач откако напишал сторија која тие ја сметале за навредлива. Нивната кампања вклучувала закани по живот и отворање интернет страници во негово име кои барале детска порнографија. И неговата банкарска сметка било исто така хакната.

Друг маж новинар напишал: „Многу е тешко да се вратите на темите кои предизвикале непријателски коментари и навреди. Се нaоѓам во ситуација како се самоцензурирам.“ Тоа е закана по независноста на новинарството.

Решавање на проблемот

Менџерите долго бараат начини да го решат проблемот, вклучувајќи и робустни политики на модерирање. Новинарите пријавија дека креираат нови идентитети на интернет и бараат од колеги да одговорат на нападите, одговарајќи и јавно и приватно.

Анкетата е спроведена пред нападите на Доналд Трамп врз новинарите да станат рутина. Загрижувачки е што овој вид насилство може да се легитимизира и охрабрува со неговите постапки, особено по неговиот линк неделава до видео поставено од негов фан во кое глуми тепачка пред боречки ринг при што главата на неговиот противник е заменета со лого на СиЕнЕн. Очекувано, мрежата го обвини претседателот за поттикнување насилство врз новинари.

Невидлива последица е ефектот врз онлајн дебатата. Повеќе од половина од испитаниците рекоа дека повеќе не ги читаат коментарите под нивните статии, што значи дека прекинале директна интеракција со нивните читатели. Еден испитаник рече:

Како за маж, најголем дел од злоставувањето е тривијално – глупави детски провокации. Но обемот може да биде исцрпувачки. Проблемот е што понекогаш во коментарите се крие злато. Но мора да копате длабоко низ сите глупости за да го пронајдете. Јас тоа не го правам.

Така, легитимните читатели се казнети заради однесувањето на мал број насилни корисници. Како крајна мерка, некои сајтови ја исклучиле можноста за коментирање бидејќи модерирањето едноставно одзема премногу време. Помеѓу нив се големи провајдери на вести како The Week, Reuters, Popular Science и новинскиот сајт од ЈужнаАфрика news24.com.

Очигледно вреди да се биде некооперативен, но британскиот печат веќе долго време е критикуван поради неговата ароганција. Злоставувањето може само да ја влоши таквата состојба бидејќи новинарите одбиваат да комуницираат со читателите на интернет и го продлабочуваат јазот помеѓу печатот и неговата публика, кога всушност е потребен поблизок однос.

Анкетата е спроведена главно помеѓу британски медиуми, но проблемите кои произлегуваат од злоставувањето на новинарите и ефектот што тоа го има врз дебатата е проблем во целиот свет. Сега работам на меѓунаодна анкета со Trollbusters чија цел е да им помогне на новинарите кои се соочени со злоставување. Новинарите се добредојдени да земат учество тука.

Колку повеќе знаеме за онлајн злоставувањето врз новинарите, толку подобро решение можеме да најдеме за да го неутрализираме.

The post На онлајн троловите не смее да им се дозволи да заплашуваат новинари appeared first on ССНМ.

Продолжи со читање

  • Мајчиното ментално здравје не смее да остане табу тема

    На 1 јуни 2026 година, во Скопје, се одржа конференцијата „Мајчиното ментално здравје како приоритет: од препознавање кон достапна поддршка за секоја мајка“, организирана од Здружение ЕСЕ и Реактор – Истражување во акција, со поддршка од Амбасадата на Франција во Северна Македонија. Конференцијата отвори важна јавна и институционална дискусија за…

  • Преработка на органскиот отпад од домаќинствата со помош на дождовните црви – природно решение со еколошки и економски придобивки

    Во време кога сѐ повеќе се зборува за одржливо управување со отпадот, едно од наједноставните и најефикасни решенија доаѓа токму од природата. Станува збор за преработка на органскиот отпад од домаќинствата со помош на дождовни црви, постапка позната како верми-компостирање. Овој природен процес овозможува кујнскиот и друг биоразградлив отпад да не заврши на депонија, туку да се претвори во висококвалитетно органско ѓубриво.

    Органскиот отпад од домаќинствата, како што се лушпи од овошје и зеленчук, талог од кафе, чај, лушпи од јајца, хартиени салфетки и помали количества растителни остатоци, најчесто се меша со останатиот комунален отпад и завршува на депонии. Таму, наместо контролирано да се разгради, тој создава непријатни миризби, привлекува штетници и, што е уште поважно, придонесува кон емисија на метан – еден од најопасните стакленички гасови. Верми-компостирањето нуди практична алтернатива, односно природен, тивок и релативно едноставен систем преку кој органскиот отпад се претвора во корисен производ.
    Методата се базира на користење на специјални видови црви, најчесто таканаречени компостни или калифорниски црви, кои се хранат со органски отпад и го преработуваат во стабилен, темен и хранлив материјал – верми-компост. Овој материјал е богат со корисни микроорганизми и хранливи материи и може да се користи за подобрување на квалитетот на почвата во градини, дворови, урбани зелени површини, училишни дворови, жардиниери и земјоделски површини.

    Оваа метода е особено применлива таму каде што има континуирано создавање органски отпад и има можност за негово одделно собирање. Најчесто, верми-компостирањето се применува во индивидуални домаќинства со двор, но исто така може успешно да се користи и во училишта, градинки, урбани заедници, еко-пазари, ресторани, мали хотели, па дури и во колективни станбени комплекси доколку постои организиран систем и соодветен простор. Во урбани услови, оваа метода е особено корисна затоа што не бара големи површини – доволен е соодветен сад, контролирана влажност и редовно додавање селектиран органски материјал.
    Еколошките придобивки од оваа метода се повеќекратни. Прво, се намалува количината отпад што завршува на депонии. Второ, се намалуваат емисиите на стакленички гасови. Трето, се создава природен производ кој ја подобрува почвата, ја зголемува нејзината плодност и ја намалува потребата од употреба на хемиски ѓубрива. Дополнително, верми-компостирањето претставува и образовна алатка, особено кога се користи во училишта и заедници, затоа што на практичен начин ја доближува циркуларната економија до граѓаните и учениците.
    Економските придобивки исто така не се занемарливи. Со селекција и локална преработка на органскиот отпад се намалуваат трошоците за негово собирање, транспорт и депонирање. Во исто време, се добива производ што може да се користи или дистрибуира во локалната заедница. Во услови на зголемени цени на ѓубрива и нагласен интерес за органско производство, верми-компостот претставува корисна и економски оправдана алтернатива. Во таа смисла, за микро и мали локални иницијативи и социјални претпријатија, ова може да биде и основа за развој на нови зелени услуги и производи.

    За подобро да се согледа потенцијалот, може да се направи едноставен пресметковен модел. Да претпоставиме дека едно домаќинство создава околу 3 килограми погоден органски отпад неделно. Тоа значи приближно 12 килограми месечно. Ако 100 домаќинства во една населба одвојуваат ваков отпад, тогаш на месечно ниво се собираат околу 1.200 килограми органски материјал. Ако се земе предвид дека по процесот на разградување и губење на влагата, од овој материјал може да се добијат приближно 35 до 45 проценти стабилизиран компост, тогаш тие 100 домаќинства би можеле да произведат меѓу 420 и 540 килограми верми-компост месечно. На годишно ниво тоа е помеѓу 5 и 6,5 тони корисен производ, добиен од отпад кој инаку би завршил на депонија.
    Секако, за системот да функционира правилно, важно е да се знае што смее, а што не смее да се додава во компостерот. Најпогодни се растителни остатоци, лушпи од овојше и зеленчук, сецкана зелена отпадна маса, талог од кафе, чај, ситно исечкан картон и сличен биоразградлив материјал. Не се препорачува додавање месо, млечни производи, поголеми количества зготвена храна, масла или агресивни органски материи, затоа што тие можат да предизвикаат миризби и да го нарушат балансот на системот.
    Во крајна линија, преработката на органскиот отпад со помош на дождовни црви не е само техничка метода. Таа претставува модел на размислување во кој отпадот се гледа како ресурс, а природата како партнер во решавањето на локалните еколошки проблеми. Ова е едно од оние решенија што се истовремено едноставни, практични и применливи, а притоа носат јасни придобивки за домаќинствата, општините и животната средина.
     
    Оваа статија  е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“ поддржан од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија  и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на владата на Швајцарија, Цивика мобилитас, или организациите што ја спроведуваат.

  • Метаморфозис учествуваше на Генералното собрание на ЕДРи во Варшава

    Данче Даниловска-Бајдевска, програмска директорка во Фондација Метаморфозис, учествуваше на годишното Генерално собрание на Европската мрежа за дигитални права (ЕДРи), кое се одржа во Варшава, Полска, од 29 до 31 мај 2026 година. Собранието ги обедини организациите за дигитални права од цела Европа со цел да разговараат за актуелните предизвици што ја обликуваат иднината на дигиталните […]

  • Без отстапувања: Што му е потребно на граѓанското општество за да остане отпорно во услови на демократско уназадување

    Низ Источна Европа и Централна Азија, граѓанските организации работат во сè потешки услови. Сè потесниот граѓански простор, финансиската нестабилност, дезинформациите, ризиците по дигиталната безбедност и брзо променливиот технолошки пејзаж вршат притисок врз организациите, активистите и неформалните иницијативи. Краткиот извештај од мапирањето и анализата на потребите, Без отстапувања: Што му е потребно на граѓанското општество за […]

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор