Како да се избегне омраза кога се зборува за “муслимански проблем“

ОдСамостоен синдикат на новинари и медиумски работници ССНМ

Регулаторот на печат на Велика Британија ИПСО прими стотици поплаки за колумна во британскиот весник “The Sun” во која се употребува фразата „муслимански проблем“ – која многумина потсетува на нацистичката терминологија „еврејскиот проблем“. Во оваа објава Ејдан Вајт, Директор на Мрежата за етичко новинарство (ЕЈН) ја илустрира оваа контроверзност и објаснува што можат да сторат креаторите на политики и новинарите за да се спротивстават на расизмот во печатот.

Колумнистот на „ Sun“ Тревор Каванју беше типично офанзивен во неговиот одговор на критиките за користење на терминот „муслимански проблем“ во минатонеделната колумна која предизвика реакција на повеќе од 100 пратеници и дополнителни 200 поплаки до Меѓународната организација за стандарди на печатот (ИПСО).

„Да бидам искрен“, рече тој за UK Press Gazette, „никогаш не ми падна на памет дека тоа може да се протолкува во контекст на „еврејскиот проблем’ и со задоволство ќе се извинам на секој кој се најде навреден.“

Тој потоа станува офанзивен и обвинува за цензура велејќи дека е „нечуено, навредливо и перверзно извртување на вистината“ да се каже дека тој провоцира „конечно решение на нацистички начин“ преку неговиот избор на зборови. Сепак, уредниците на “Sun” ја сфатија пораката и молчешкум ја напишаа фразата „муслимански проблем“ со мали букви во интернет изданието на текстот.

Тоа што Каванју не ја гледа штетата која неговиот избор на зборови може да ја предизвика и оганот кој може да го распламти, го направи неговото извинување безначајно.

Не е доволно новинарите да признаат дека можеби навредиле некого. Тука проблемот не е навредата или повредувањето на нечии чувства. Она што е важно е дали овие зборови имаат потенцијал да нанесат реална штета. Порастот на инцидентите на расизам, говор на омраза и насилство насочени кон членовите на британската муслиманска заедница во последните години по терористичките напади на исламските екстремисти покажува дека исламофобијата не е теоретска или замислена состојба, туку ризична струја на јавно мислење водена од незнаење, дезинформации и предрасуди. Непромисленото ехо на Каванју на историските нацистички изрази за Евреите само ја влошува климата на страв и не дава контекст ниту новинарска јасност.

Не е доволно новинарите да признаат дека можеби навредиле некого. Тука проблемот не е навредата или повредувањето на нечии чувства. Она што е важно е дали овие зборови имаат потенцијал да нанесат реална штета.

Каванју е ветеран новинар кој треба да знае подобро. Непромисленото известување за Исламот и Муслиманите може да создаде атмосфера на непријателство против Муслиманите и да доведе до зголемен криминал од омраза.

Тоа е доминантен проблем кој води кон зголемена реакција од државата. Оваа недела, Директорот на јавното обвинителство, Алисон Сандерс, најави планови за затегнување на законот и поголеми овластувања на судиите да изречат построги казни за оние кои се виновни за интернет омраза.

Новинарите треба да направат сè во нивна моќ да не ја направат климата поотровна. Тие треба да известуваат со внимателност и чувствителност за проблемите кои нè засегаат сите, а кои се фокусирани на грст насилни криминалци и сексуални грабливци од муслиманските заедници.

Постојат три проблеми кои произлегуваат од оваа контроверзност а кои новинарите би требало да ги земат предвид:

Прво, јасно е дека весникот “Sun”, кој пред пет години беше помеѓу весниците критикувани за анти-муслиманска пристрасност во извештајот за етика на печатот на Лорд Џастис Левесон (види стр. 668 до 682 од извештајот), не ја научил лекцијата. Немарното отфрлање на критиките од страна на Каванју и уредниците на“Sun” како „измислени“ од оние кои сакаат да ја замолчат дебатата за мажите муслимани во сексуални банди мириса на истата ароганција и непочитување на малцинствата кои ги критикуваше Левесон.

Второ, совршено е легитимно, и навистина и неопходно, новинарите и медиумите детално да ги прегледаат врските и комплексноста на имиграцијата, религијата, кулурата и криминалот во контекст на прогонот на членови на сексуални банди, многу од кои се со пакистанско потекло. Новинарите се во право кога посочуваат дека многу од споменатите лица се повикуваат на иста вера. Не е исламофобично тоа да се посочи, но кога тоа го прават, новинарите мора да дадат контекст, да им дадат глас на информираните инсајдери и да избегнуваат јазик кој провоцира непријателство.

Трето, контроверзноста повторно ја потенцира неподготвеноста на регуларотот на печат ИПСО да обезбеди решение за малцинските заедници во случаи кога тие се жртви на новинарска пристрасност. Уредничкиот кодекс на ИПСО, кој треба да ги заштити читателите од насилно новинарство, штити само поединци, не групи. Така, дури и кога заканите за потенцијално насилство врз муслиманската заедница се јасни и очигледни, ИПСО е немоќен да интервенира.

Новинарите треба да направат сè во нивна моќ да не ја направат климата поотровна. Тие треба да известуваат со внимателност и чувствителност за проблемите кои нè засегаат сите, а кои се фокусирани на грст насилни криминалци и сексуални грабливци од муслиманските заедници

Како резултат, Националниот синдикат на новинари побара од ИПСО да спроведе истрага за застапеноста на исламофобијата и расизмот во печатот. Тие тврдат дека тука постои можност за ИПСО да покаже дека е решен да изврши промени во печатот. Убава надеж, но малкумина веруваат дека ќе се оствари, особено поради тоа што Тревор Каванју е член на одборот на ИПСО. (ваквиот конфликт на интереси беше тема на жесток напад од поранешниот уредник на “Guardian” Питер Престон, кој реќе дека ќе излезе од ИПСО доколку продолжи со својата дрска улога на коментатор на медиумите).

Независно дали истражуваат или не, останува реалниот страв кај новинарите дека трапав, неточен и неразумен избор на зборови, од коментатори како Каванју или од пратеничката на лабуристите Сара Чемпион, која даде оставка по колумна во “Sun” со наслов „Британија има проблем со британските Пакистанци кои силуваат и експлоатираат бели девојки“, може да стане начин на одвлекување на вниманието од транспарентна и искрена дискусија за проблемите, особено кога тие допираат теми како религија и култура.

Ако за ваквите прашања не се дискутира отворено во медиумите и со вклучување на засегнатите заедници и власти, тие ќе продолжат да бидат клима на омраза и дискриминација, како и на запоставување на ранливи загрозени луѓе. Доброто новинарство, применето со стил и чувствителност, е решението, но тоа бара поголема свест, хуманост и здрава уредничка проценка од онаа на “Sun” и Тревор Каванју.

Оваа статија беше привчно објавена на  блогот на LSE Media Policy Project blog на Лондонското училиште за економија и политички науки.

 

The post Како да се избегне омраза кога се зборува за “муслимански проблем“ appeared first on ССНМ.

Продолжи со читање

  • Учество на осмата меѓународна регата Сава Наутик во Брчко – БиХ

    Претставникот на извидничкиот одред “Димитар Влахов“ од Велес, Владимир Ивановски Вуцо и од Вардарска регата “Гемиџии“ Владимир Стојанов и Томе Шескокалов во периодот од 28-30.8.2026 год. на покана на здружението ИКС центар (X centar) од Брчко Дистрихт – БиХ земаа учество на осмата меѓународна туристичка рега “Сава наутик“. На оваа…

  • Погледнете го нашето ново промотивно видео и откријте како органскиот отпад може да стане вредна суровина!

    Преку силен фокус на циркуларната економија и еколошката едукација, сакаме да ги поттикнеме граѓаните на итна акција за правилно сортирање на отпадот — клуч чекор кон здрава животна средина и ублажување на климатските промени. Главни ѕвезди во видеото се наставниците и учениците од основните училишта каде што ги одржавме нашите едукативни работилници. Тие јасно порачуваат: со менување на секојдневните навики и активен граѓански ангажман, секој од нас има моќ да донесе позитивни промени во општеството!
    Ова видео е дел од промотивнтаа дигитална кампања со едукативно-информативни содржини за придобивките и начините за искористувањето на потенцијалот на органскиот отпад.
    Оваа видео е подготвено во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Resource Environmental Center – REC North Macedonia Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Eco – Logic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија и Embassy of Switzerland in North Macedonia преку програмата Цивика мобилитас #CivicaMobilitas.
     
    Содржината на оваа видео е единствена одговорност на партнерите во проектот и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија #CHinMK, Цивика мобилитас #CivicaMobilitas, или организациите што ја спроведуваат.

  • Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери

    Програми Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери Кампот Михелштат во Германија беше домаќин на Европскиот младински камп, кој собра 135 учесници од 15 земји. По долго патување, а за некои и пристигнување во Михелштат низ серија на предизвикувачки услови, младите и нивните лидери се обединија околу заедничката тема: “Growing together – rooted in values – rising as leaders“, односно „Растеме заедно – вкоренети во вредностите – се издигнуваме како лидери“. Кампот понуди динамична програма исполнета со различни курсеви, интерактивни работилници и можности за размена на знаења и искуства. Курсевите беа задолжителниот дел и опфаќаа повеќе теми поврзани со менталното здравје, лидерството, активности на отворено поврзани со изградба на куќарки на дрва, обработка на темата “Do no harm” како методологија против било каков вид на насилство, односи со јавност, техники за раскажување приказни, театарски пристап во работата со млади и дигитално образование. Младите учесници и младинските работници активно придонесуваа со сопствените идеи, практики и перспективи, создавајќи простор во кој сите можеа да учат едни од други. Во фокусот беше заедничкото учење за иднината на младинската работа, како и развивањето лидерски способности засновани на вредности, соработка и меѓународно разбирање. Покрај едукативниот дел, програмата беше збогатена со многу креативни и забавни активности. Учесниците имаа можност да бидат дел од интернационален музички бенд, да создаваат уметност низ различни работилници за рачни изработки, цртање и сликање, работилници за дизајнирање восочни свеќи како и склопување и дизајнирање на куќарки за мали птици, да учествуваат во работилници за пеење (ten sing), да посетуваат сесии за релаксација и да учествуваат во спортски активности на терените на кампот во Михелштат. Дури и високите температури не ги спречија учесниците да учествуваат на сите овие настани, но и да уживаат во посетата на локалниот базен. За учесниците, покрај овие обврски, вклучена беше и прошетка до адреналински парк и возење на мал, планински ролеркостер, како и патување со брод по реката Мајна до блискиот град Милтенберг. Од Македонија имаше вкупно 7 претставници. Во изминатите четири години, овој камп прерасна во важно место за средба на европското ИМКА движење. Тој не претставува само меѓународен собир, туку простор каде што младите градат пријателства, споделуваат искуства и се инспирираат стекнатото знаење да го пренесат во своите земји и локални организации. Овој камп служи за сплотување на младинските работници низ камповите во Европа и е особено значаен за нашата земја од аспект на тоа што нуди споделување на искуства поврзани со камп културата која што ИМКА во Битола и во Македонија неуморно се труди да ја издигне на едно повисоко и препознатливо ниво за сите наши локални учесници, волонтери и поширока публика. * Пред да дојдам на кампот во Михелштат немав некои преголеми очекувања. Се надевав дека ќе запознаам нови луѓе, ќе стекнам пријатели и ќе разменам мислења со млади од различни земји. На крајот, сето тоа се исполни, па дури и ги надмина моите очекувања. Најинтересен и највпечатлив дел за мене беше курсот за лидерски вештини. Таму научив многу корисни работи за комуникацијата, тимската работа и начинот на кој еден лидер може позитивно да влијае на другите. Сигурно ќе ги применам овие знаења и во мојата заедница. За време на кампот стекнав поголема самодоверба во споделувањето на моите мислења и научив како подобро да ги разбирам и почитувам луѓето околу мене. Ова искуство ми помогна да пораснам како личност и да станам поотворен кон нови идеи и перспективи. Дефинитивно би го препорачал Михелштат кампот на секој млад човек кој сака да стекне нови искуства, да создаде меѓународни пријателства и да научи нешто корисно и вредно за својата иднина. Никола Гелов Кога првпат слушнав за кампот во Михелштат, сè ми дојде многу неочекувано. Бев пресреќна кога дознав дека и моите другарки добија можност да учествуваат, бидејќи знаев дека заедно ќе доживееме едно незаборавно искуство. Секој ден на кампот ми беше интересен на свој начин. Имав можност да научам многу нови работи и да запознаам луѓе од различни средини. Особено ми се допадна курсот по пеење. Таму научив дека не треба да се плашиме да пробаме нешто ново. Ако никогаш не се обидеме, нема да знаеме што можеме да постигнеме. Секој човек има свој талент и свој начин на изразување, а токму тоа нè прави посебни. Едно од највозбудливите искуства за мене беше активноста во Tree House. Искрено, пред да дојдам на кампот мислев дека тоа не е нешто што би го направила во мојот град. Но, овде решив да излезам од мојата зона на удобност и да пробам нешто ново. На крајот, многу се забавував и бев горда на себе што се осмелив да учествувам. Од курсот по пеење научив и една важна животна лекција: дека не треба да ги осудуваме другите. Секој може да направи нешто на свој начин и тоа не го прави помалку вреден. Наместо да критикуваме, треба да ги прифатиме и почитуваме разликите меѓу луѓето. Кампот ме научи да се дружам со сите, да бидам поотворена и да не донесувам брзи заклучоци за другите. Сфатив дека секој човек има своја приказна и дека сите заслужуваат почит, разбирање и поддршка. Најважната порака што ќе ја понесам со себе е дека треба да бидеме храбри и да не се плашиме од нови предизвици. Нема глупави прашања и нема неуспеси кога учиме нешто ново. Секое искуство е можност да пораснеме и да станеме подобра верзија од себе. Дефинитивно би им го препорачала Михелштат кампот на сите млади кои имаат можност да учествуваат. Пријателствата, чувството дека сте дел од едно големо семејство, новите искуства и сè што се учи таму се нешта што тешко можат да се доживеат на друго место. Тоа е искуство кое засекогаш останува во сеќавање. Јована Кирјаковска   Бидејќи и претходно имав учествувано на два меѓународни кампа надвор од Македонија, дојдов во Михелштат со високи очекувања и чувство на возбуда. Од моите претходни искуства знаев дека ме очекува нешто посебно, а кампот ги надмина сите мои очекувања. Она што најмногу ми се допадна беше разновидноста на курсевите и работилниците. Тие создадоа можност сите учесници да се запознаат подобро, да се дружат и да учат едни од други.

  • ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби

    ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби На 27 јуни 2026 година, Кирил Михајлов, командир на Доброволното противпожарно друштво Свети Николе, учествуваше на панел-дискусија во Скопје посветена на противпожарната заштита и подготвеноста за вонредни состојби. Во рамки на дискусијата беа разгледани дел од клучните предизвици со кои се соочуваат противпожарните…

  • Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE

    Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE Доброволното противпожарно друштво Свети Николе продолжува да придонесува кон целите на проектот ENSURE преку своето директно учество во сложени интервенции на шумски пожари во Северна Македонија. За време на големиот пожар во Општина Македонски Брод, тимот на ДПД Свети Николе беше ангажиран како…

Адресар на граѓански организации

Ресурси од граѓански организации

Магазин „Граѓаните за промена“

Вести од граѓански организации

Граѓански стории

Граѓански импулс

Civica Mobilitas Community

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор