Вести од граѓанските организации

Содржината на информациите презентирани во овој дел од веб странaта се единствена одговорност на грантистите и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразуваат гледиштата на Цивика мобилитас, Швајцарската агенција за развој и соработка (SDC) или организациите што ја спроведуваат. Информациите се презентирани како што се пристигнати и печатните или други грешки во нив се одговорност на самите автори.

  • ТРАНСФОРМАЦИЈАТА НА УНИВЕРЗИТЕТИТЕ И НИВНИТЕ ПРЕДИЗВИЦИ ВО МОДЕРНАТА ЕПОХА

    Технологијата го обликува начинот на размислување и тоа бара не само промена на методите на предавање, туку и на самиот пристап кон образованието. Универзитетот треба да се трансформира од место кое само дистрибуира знаење во лабораторија каде што значењето се гради заеднички. Во спротивно, знаењето ризикува да падне на нивоа кои веќе не служат ниту за општествена конкуренција. Wesch, исто така, ја критикува употребата на технологијата во наставата, велејќи дека често го одвлекува вниманието на студентот и го оттргнува од суштинските проблеми. Образованието сѐ повеќе се перципира како пазарен производ.
    Пишува: Ахмед Ќазими
    Michael Wesch (2008) ги анализираше предизвиците на високото образование во модерната епоха и забележа дека денешната генерација е поинаква – силно се потпира на технологијата и поради тоа знаењето го перцепира на поинаков начин.Според него, високото образование не може да биде одвоено од секојдневниот живот и работа на младите. Технологијата го обликува начинот на размислување и тоа бара не само промена на методите на предавање, туку и на самиот пристап кон образованието. Универзитетот треба да се трансформира од место кое само дистрибуира знаење во лабораторија каде што значењето се гради заеднички. Во спротивно, знаењето ризикува да падне на нивоа кои веќе не служат ниту за општествена конкуренција.Wesch, исто така, ја критикува употребата на технологијата во наставата, велејќи дека често го одвлекува вниманието на студентот и го оттргнува од суштинските проблеми.Образованието сѐ повеќе се перципира како пазарен производ.
    Во фокусот е економската димензија, каде образованието се третира како „стока“ што ја зголемува ефикасноста на економијата во услови на глобална конкуренција. Во овој контекст, реформите имаат за цел создавање на „заеднички пазар на образование“. Таа логика доведе до тоа универзитетите да се однесуваат како пазарно ориентирани организации, исто како и секоја друга јавна услуга.
    Но, може ли универзитетот да се спореди со производна линија во фабрика?И во универзитетскиот систем имаме „влез“ (професори, студенти, простории и услови за работа) и се очекува квалитетен „излез“ (диплома, знаење). Но, дали ова е вистинскиот начин на размислување? Дали клиентот (студентот што плаќа) секогаш е „во право“? Може ли на овој начин да се управува со квалитетот?
    Примената на неолибералните принципи во високото образование донесе видливи последици:

    пад на квалитетот на услугите,

    намалување на работните места,

    зголемување на школарините (самофинансирање),

    зголемување на соодносот студент–професор,

    поголемо оптоварување за наставниците, често на сметка на научно-истражувачката работа.

    Универзитетите се натпреваруваат за повеќе студенти бидејќи тоа носи повеќе средства.Vodičar (2013) прашува: Дали универзитетот треба да биде место каде се формира економски успешен човек или човек што знае да размислува?Американските експерти не се изненадени што многу млади кои се успешни во технолошката сфера не биле успешни студенти.
    Ова отвора сериозни прашања за тоа што всушност претставува „успех“ и како го замислуваме образованието во свет под влијание на технологијата и пазарот.
    Глобалното учество во образованието е во пораст и е поттикнато од демографскиот и економскиот раст, како и од промените во јавните политики. Истовремено, нашето население се менува и старее. Со зголемената глобална мобилност, се случуваат драматични промени во географијата на глобалните извори на таленти. Ова е глобално вложување обликувано од геополитички фактори. Успехот (или неуспехот) на ова вложување е показател за капацитетот за производство на знаење и привлекување на таленти.
    Геополитичките тензии се придружени со конкуренција (и соработка) во полето на знаењето и науката – што претставува темел на економиите на 21 век. Индустрија 4.0 и 5.0 го трансформираат трудот и пазарот на труд. Повеќето нови работни места се во глобални сектори со високи квалификации, но постои постојана потреба и за вработување со средни и ниски квалификации (Hazelkorn, 2023)
    Текстот е работен во рамки на проектот „Застапување за инклузивен развој“, финансиски поддржан од Владата на Швајцарија преку програмата Цивика мобилитас.  
    Содржината на овој текст е единствена одговорност на Форум за разумни политики, ИОХН и БИРС и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас, или организациите што ја спроведуваат.

  • ТЕМАТСКИ ФОРУМ – ИСТОЧЕН РЕГИОН, ГРАД БЕРОВО

    На 12-ти и 13-ти јуни во Берово се одржа Тематскиот форум за Источниот плански регион „Социјални Политики и Вработување (Преговарачко Поглавје 19); Подготвеност на државата да обезбеди еднаков рамномерен развој преку донесување на мерки и политики“.На средбата се дискутираше што содржи поглавјето број 19 за вработување и социјална политика, политики за поттикнување на вработувањето и новиот Оперативен план за вработување, како „тешките“ теми за Поглавје број 19 да станат „лесни“; подостапни и разбирливи за генералната публика и за публиката од малите средини во внатрешноста и друго.
    Излагањата беа на Зоран Биковски од Организација ЖЕНА Делчево и Весна Коловска, новинар/уредник од Канал 77.

    Tags: Media4EU

  • ТЕМАТСКИ ФОРУМ – ВАРДАРСКИ РЕГИОН, ГРАД ВЕЛЕС

    На 05-ти и 06-ти јуни во Велес, се одржа Тематскиот форум „Загадените води на река Вардар и механизми на заштита на основниот ресурс за наводнување на земјоделските култури во Вардарски плански регион“.
    На средбата се дискутираше состојбата со загадување на водите на реката Вардар, справување со загадувањето и користење на механизмите на заштита овозможени од европските фондови, како темата да се приближи до јавноста на локално, регионално и национално ниво итн.

    На состанокот говореа Убавка Јаневска, новинарка/ уредничка на Дума.мк и Божана Ќулавкова, новинарка/уредничка на Радио Голди.Виолета Глигороска од Евротинк го презентираше проектот „Медиумите за ЕУ“ во чии рамки се одржа средбата.

    Tags: Media4EU

  • ТЕМАТСКИ СОСТАНОК ВО ЈУГОИСТОЧЕН ПЛАНСКИ РЕГИОН: „ПРЕКУГРАНИЧНИ ЕУ ФОНДОВИ ЗА ПОТТИК НА ЛОКАЛНИОТ ЕКОНОМСКИ РАЗВОЈ ВО ЈУГОИСТОКОТ“

    📢На 29 и 30 мај во Струмица, се одржа Тематскиот состанок „Прекугранични ЕУ фондови за поттик на локалниот економски развој во Југоистокот“.На средбата се дискутираа Преговарачките поглавја на РСМ со ЕУ и Прекуграничните ЕУ фондови за поттик на ЛЕР.
    На состанокот говореа Жулиета Ѓуркова, Експертка за ЕУ фондови и регионален развој и Ване Трајков, новинар.
    Виолета Глигороска од Евротинк го презентираше проектот „Медиумите за ЕУ“ во чии рамки се одржа средбата.

    Tags: животна средина локален развој локални политики медиуми

  • ТЕМАТСКИ СОСТАНОК ВО ЈУГОЗАПАДНИОТ ПЛАНСКИ РЕГИОН ЗА ПРЕГОВАРАЧКО ПОГЛАВЈЕ 27:„ЖИВОТНА СРЕДИНА И КЛИМАТСКИ ПРОМЕНИ“

    📢На 22 и 23 мај во Струга, се одржа Тематскиот состанок посветен на Преговарачко поглавје 27 „Животна средина и климатски промени“.На средбата се дискутираше улогата и влијанието врз одржливиот развој на Југозападниот плански регион, статусот на УНЕСКО како прекуграничен биосферен резерват, како и улогата на граѓанскиот сектор и медиумите.
    На состанокот говореа Ариан Мероли, експерт за животна средина, и Еди Кела, експерт за медиуми.
    Виолета Глигороска од Евротинк го презентираше проектот Медиумите за ЕУ во чии рамки се одржа состанокот.

    Tags: животна средина локален развој локални политики медиуми

  • ТЕМАТСКИ СОСТАНОК ВО ПЕЛАГОНИСКИОТ ПЛАНСКИ РЕГИОН: „УПРАВУВАЊЕТО СО ОТПАД ПОВРЗАНО СО РЕГИОНАЛНИОТ СИСТЕМ ЗА УПРАВУВАЊЕ СО ОТПАД ВО РСМ“

    На 13 и 14 мај во Отешево, Ресен, се одржа Тематскиот состанок посветен на Преговарачко поглавје 27 „Животна средина и климатски промени“, кој се фокусираше на „Управувањето со отпад поврзано со регионалниот систем за управување со отпад во РСМ“ , со Пелагонискиот плански регион како студија на случај. На состанокот учествуваат експерти и медиумски работници од Битола, Прилеп и Ресен.
    Марија Евтимовска, експерт за организирање на кампањи и граѓански активист НВО ЕКО-ГЕРИЛА ПРЕСПА РЕСЕН, одржа излагање за усогласувањето на домашната легислатива и практика наспроти критериумите за ова поглавје.
    Виолета Глигороска од Евротинк го презетираше проектот Медиумите за ЕУ во чии рамки се одржа состанокот.

    Tags: животна средина локален развој локални политики  медиуми

  • Како Северна Македонија се соочува со предизвикот на употребата на супстанции кај младите?

    Употребата на психоактивни супстанции претставува сè поголем предизвик низ цела Европа, а Северна Македонија не е исклучок. Иако канабисот сè уште е најчесто користена супстанција, порастот на употребата на синтетички дроги – особено меѓу младите – бара итна и координирана реакција. Ние од ХОПС, длабоко сме посветени на намалување на штетите и подобрување на јавното здравје, и сакаме вниманието да го насочиме кон клучните статистики што ја отсликуваат сериозноста на овој проблем во нашата земја.Тековна состојба и загрижувачки податоци:Според истражувањето на ХОПС, резултатите покажуваат високи стапки на употреба на различни супстанции:Канабис: 74% од испитаниците изјавиле дека користеле канабис во последниот месец.Кокаин: 40% од испитаниците користеле кокаин.МДМА (екстази): 30% од испитаниците користеле МДМА.Амфетамини: Значителен процент изјавиле употреба и на амфетамини.Овие податоци јасно укажуваат на широка распространетост на различни психоактивни супстанции на нелегалниот пазар.Дополнително, извештајот „Substance Abuse among the General Population in the Republic of Macedonia“ од 2017 година, поддржан од Европскиот центар за мониторинг на дроги и зависности од дроги (EMCDDA), дава поширока слика за состојбата во општата популација. Во него се нагласува присуството на нови психоактивни супстанции, како „legal highs“, „bath salts“ и „research chemicals“ (како катинони, фенетиламини, мефедрон), кои се појавуваат во форма на билни мешавини за пушење, прашоци, кристали или таблети. Нивната непозната јачина и состав дополнително ја усложнуваат ситуацијата.Младите и влијанието на пандемијата:КОВИД-19 остави значителни последици врз менталното здравје и секојдневниот живот на младите. Според истражувањето за младински трендови од 2022 година:58% од младите изјавиле дека нивниот живот значително се променил за време на пандемијата.Речиси половина (43,9%) веруваат дека животот донекаде ќе се врати во нормала, додека 10,2% немаат никаква надеж за тоа.Овие резултати упатуваат на тоа дека чувството на несигурност и намалената надеж може да ги направат младите поподложни на употреба на супстанции, како начин за справување со стресот и неизвесноста. Законската рамка и потребата од услуги за тестирање супстанции:Сегашната законска рамка во Северна Македонија ниту го забранува ниту го овозможува спроведувањето на услуги за проверка или анализа на составот на супстанциите кои сè почесто се користат. Тоа претставува сериозна пречка во превенцијата од предозирања и други штетни последици. Воведувањето вакви услуги е клучен чекор кој бара конкретни законски измени, како и јасна и усогласена пракса од страна на надлежните институции на национално и локално ниво. Со тоа ќе се овозможи безбедно спроведување на програмите и ќе им се даде можност на луѓето кои користат дроги да ги тестираат супстанциите без страв од кривично гонење. Повик за заедничка акција:Како организација што работи директно со заедницата, ХОПС смета дека решението лежи во мултисекторски пристап кој вклучува:Измени на законската рамка – неопходно е да се воспостави правна основа за безбедно и ефикасно спроведување на услуги за тестирање супстанции.Воспоставување сервиси за проверка/тестирање супстанции – спроведени од Министерството за здравство во соработка со граѓански организации со искуство во програми за намалување на штети.Едукација и подигање на свеста – преку кампањи насочени кон младите, со информации за ризиците од употреба на супстанции со непознат состав.Психосоцијална поддршка – зајакнување на програмите за ментално здравје кај младите.Ги повикуваме сите релевантни чинители – образовните институции, граѓанските организации, академската заедница и меѓународните партнери – да ги здружиме силите. Единствено преку заедничка и акција заснована на податоци и добри практики, можеме ефективно да се справиме со проблемот на употреба на психоактивни супстанции и да ја заштитиме иднината на младите во Северна Македонија.

  • Мониторинг на спроведување на стратегијата за развој на пробациска служба во Република Северна Македонија (2021-2025), период на следење 2024 година

    Пробациската служба е посебна организациска единица формирана во рамките на Управата за извршување на санкции при Министерството за правда. Службата спроведува надзор над извршувањето на казните без лишување од слобода, поточно над алтернативните мерки: условна осуда со заштитен надзор, општокорисна работа и куќен затвор, како и над извршувањето на условниот отпуст, изречени со одлука на судовите. Пробациската служба врши надзор на осудените лица и им нуди поддршка, а целта е да се одржи безбедноста во заедницата со подобрување на ресоцијализацијата и реинтеграцијата на лицата над кои се извршуваат пробациски работи, како и да се намали затворската популација.
    Исто така, пробациската служба е надлежна за изработка на извештаи за извршена проценка на ризик на обвинети лица во тек на судска постапка, со предлог за видот на кривичната санкција заобвинетиот. Пробациската служба претставува суштински дел од системот на современата кривична правда и има за цел да придонесе за намалување на пренатрупноста во затворскиот систем, истовремено давајќи соодветни казни за прекршителите, предизвикувајќи ги да го променат нивниот начин на живот.
    Во 2021 година беше изработена Стратегијата за развој на пробациска служба во РСМ 2021 – 2025 (во натамошниот текст: Стратегијата), која предвидува широк спектар на резултати што треба да се постигнат од страна на повеќе надлежни институции.
    Стратегијата претставува еден сеопфатен стратешки документ кој дава патоказ за реформите што треба да се направат во наредниот период.
    Целта на оваа анализа е да се испита подетално спроведувањето на Стратегијата и да се воспостави и спроведе независен систем на мониторинг. Самата пробација, всушност, значи воспоставување ефикасен систем на санкции и заштитни механизми што придонесуваат за намалување на криминалитетот, зголемување на заштитата на општеството и на јавната безбедност, како и за ресоцијализација и реинтеграција на осудените лица.
    Во 2024 година спроведувањето на Стратегијата предвидува изготвување и донесување прописи (закони, законски измени и други акти), спроведување на конкретни активности (на пример, зголемување на човечките и техничките капацитети на пробациската служба и сл.), како и меѓуинституционална соработка во полето на пробација (одржување на тркалезни маси со релевантни институции, квартални средби итн.).
    Со Акцискиот план на Стратегијата за развој на пробациската служба во Република Северна Македонија се утврдени активностите во рамките на секоја цел и секој резултат утврдени со Стратегијата, а дополнително се утврдени и временска рамка и индикатори за нивно исполнување.
    Во таа насока, целта на оваа анализа е да процени дали, во колкава мера и на кој начин се одвива примената на Стратегијата за периодот за кој е предвидена. Дополнително, анализата ќе оцени дали резултатите и активностите се спроведуваат навремено, во согласност со временската рамка, каков е нивниот квалитет и динамиката, како и меѓуинституционалната соработка во полетона пробацијата. Од друга страна, ќе се анализира и влијанието на реформите врз почитување на човековите права, па во согласност со добиените резултати од мониторингот на Стратегијата, Анализата ќе понуди и заклучоци и препораки за натамошен развој на пробациската служба.
    Набљудувањето, како независен систем за мониторинг, ќе придонесе за поголема отчетност на надлежните институции кои се одговорни за спроведување на конкретните активности утврдени во Стратегијата.

  • Препораки од Комисијата за жалби за известување за семејно насилство

    Комисијата за жалби при Советот за етика во медиумите на Македонија неодамна одржа тематска јавна седница и упати препораки до медиумите за етичко известување за случаи на семејно и родово базирано насилство.
    Седницата следеше откако в… Повеќе… “Препораки од Комисијата за жалби за известување за семејно насилство”
    Source

  • Граѓански импулс #6: месечен осврт на активностите на грантистите

    Од млади кои преземаат иницијатива за заштита на животна средина, до жени кои се борат за еднакви можности во руралните средини, јуни го одбележаа граѓани што не чекаат, туку дејствуваат. Преку обуки, акции и јавни дијалози, организациите на терен испратија јасна порака дека промените не се случуваат сами од себе, туку тие се резултат на здружена, информирана и истрајна граѓанска акција.

    Младинскиот ангажман за климатските промени доби нов енергичен  и креативен импулс фокусиран на промени. За време на „Неделата на Цивика мобилитас – Климатски промени и младински активизам“, 30 млади од Струга, Дебар и Охрид не само што се обучуваа за развој на проекти, туку и дизајнираа сопствени еко-иницијативи, подготвени за реализација во нивните заедници. Петдневниот камп и регионалниот настан на бродот „Галеб“ отворија клучни прашања за заштита на водните ресурси, а младите станаа носители на идеи што се влеваат во поширокото движење за климатска одговорност. Проектот „Да учиме за климатските промени“, спроведуван од Извидничко поречанскиот одред „Крсте Јон“ – Струга, здружението Центар за одржлив развој на заедницата – Дебар и Регионалниот зелен центар – Охрид, ја даде токму таа можност за генерациите кои учат, соработуваат, замислуваат решенија и храбро чекорат кон одржлива иднина.

    И учениците од Неготино имаа свој еколошки придонес. Тие со средства собрани преку акција за собирање текстилен отпад, засадија нови садници на повеќе локации. Акцијата, предводена од Центарот за климатски промени, „Креатив“ од Неготино и останатите партнерски организации, јасно покажа дека отпадот не мора да биде проблем, туку можност. Со секој собран килограм текстил и новозасадените садници, граѓаните докажаа дека малите чекори можат да водат кон значајни и одржливи промени. Преку истиот проект, во Гевгелија се одржа регионален форум за одржливо земјоделство, каде што млади, институции и земјоделци дискутираа за фер управување со земјиштето, агроеколошки практики и за потребата од поддршка за зелени стартапи. Истовремено, во Битола и Могила се спроведе скрининг на општинските капацитети, каде што беа идентификувани клучните проблеми во системите за управување со отпад и истакната потребата од енергетска ефикасност, едукација и подигање на јавната свест.
    Во Скопје, на тематскиот форум „Од различност до праведност“, организиран од ЦМА „Крик“, ЦСИ „Надеж“ и Здружението на социјални работници на Македонија – ЗСРМ, граѓански организации и институции застанаа рамо до рамо со младите, нагласувајќи ја потребата од инклузивни еколошки политики. Презентираната анализа откри дека 90% од младите не знаат каде да пријават загадување, но речиси 80% би се вклучиле волонтерски, доколку имаат таква можност.

    Можностите за младите беа во фокус и во Радовиш, каде што се одржа регионална конференција за финансиска писменост, организирана од здруженијата „КРУНА Плус“ од Радовиш, „Промо Идеа“ и „Новус“ од Струмица. Интерактивните сесии им помогнаа на младите да разберат како да управуваат со пари, да поставуваат лични буџети и да користат дигитални алатки, а директната комуникација со експерти ги мотивираше да ја преземат контролата врз својата финансиска иднина.
    Жените, особено оние од руралните средини, почнаа да зборуваат отворено и гласно. Во Крива Паланка, на регионалната средба на рурални жени од североистокот, беа споделени предизвиците од иницијативите што веќе се спроведуваат – како што се подобрување на локалната инфраструктура и барањата за транспарентно донесување одлуки. Средбата се одржа во рамки на проектот „Активни жени“, што го спроведуваат ХЗ „Мајка“ од Куманово, Регионалниот центар за одржлив развој од Кратово, РЦС „Спектар“ од Крива Паланка и Фондацијата за развој на мали и средни претпријатија од Куманово.

    Во Струмица и Тетово, темата беше економска самостојност. Жените учеа за пристап до микрофинансирање и можности за започнување сопствен бизнис. Овие активности, кои произлегуваат од проектот „Гласот и учеството на жените и младите во: Креирање јавни политики и овозможувачка средина за граѓанско учество“, што го спроведуваат ЖГИ „Антико“, „Секогаш Сожиот“ од с.Канатларци и „Адрион“ од с. Желино, уште еднаш покажаа дека жените имаат идеи, мотивација и сила – а најмногу од сè, им е потребна поддршка.
    А кога зборуваме за поддршка – дигиталната трансформација доби нов импулс. Преку проектот „(ДИГИЛОК) Дигитална трансформација на локално ниво – Вклучена заедница за отпорност на корупција“, Блинк 42-21 и партнерските организации во Неготино ја презентираа платформата #мЗаедница – алатка што овозможува директна комуникација помеѓу граѓаните и локалната самоуправа. Со оваа алатка, пријавувањето проблеми, учеството во јавни консултации и следењето на локални политики станува поедноставна и поефикасна интеракција со општината – преку мобилен телефон или компјутер.

    На национално ниво, Finance Think (Финанце Тхинк) и партнерските организации ја презентираа платформата „КОМПАС“ која ја следи реализацијата на вкупно 139 ветувања, распоредени во пет приоритетни области: социо-економија, образование, здравство, млади и родова еднаквост. Според првичните податоци, умерен е напредокот во исполнувањето на владините ветувања за периодот 2024–2028. Секторот образование предничи, здравството бележи почетен напредок, но родовата еднаквост – сè уште чека.
    Јуни беше месец на исклучителна енергија што се чувствува на терен. Од идеја до реализација, од разговор до промена, од локални акции до национални иницијативи, граѓанскиот сектор продолжува да  се справува со предизвиците  заедно и доследно.

    Следно >

    Поврзани:

Нема повеќе содржини

Нема повеќе содржини

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор