MEGJASHI logo

Безбедноста и сигурноста на децата пред се!

Како организација која се грижи за децата, внимателно и со голема загриженост и страв следиме што се случува во Република Македонија последниве години и конкретно сега, овој период. Се обраќаме во врска со присуството на деца на протестите.

Според Повелбата на Детската амбасада МЕЃАШИ децата се само деца, тие не познаваат граници бидејќи ,,каде започнува светот со граници, таму престанува детството”. Детската амбасада МЕЃАШИ стои зад детските барања за демократија кога станува збор за прашања кои се во нивен интерес, за слобода, ненасилна борба против детската злоупотреба, но никогаш нема да застане во спрега со поставувањето ЕТНИЧКИ ГРАНИЦИ! Длабоко сме свесни дека повикувањето на БРАЌА И СЕСТРИ НА ЕТНИЧКА ОСНОВА и секое друго подвојување на етнички и други основи е чекор кој може Република Македонија да ја однесе во граѓанска војна. Организаторите и учесниците на протестите треба да се свесни за одговорноста која ја носат, да ја задржат присебноста, да ја послушаат својата совест и да ги зачуваат демократијата и човековите права во Македонија, секако во најдобар инетерес на децата!

Ги повикуваме сите граѓани и граѓанки да внимаваат, политички партии и нивни лидери, здруженија на граѓани, да не дозволат етничкиот предзнак да не донесе во војна во која сите ќе бидеме губитници, а најмногу нашите деца. Постојано говориме дека децата ни се први и пред сé, дека во нивно име ги правиме работите најдобро што умееме и знаеме, но се однесуваме како да не сме свесни колку далеку може да не однесат етничките поделби, националистичките ознаки и пароли, двоења, провокации. Да не дозволиме историјата на Република Македонија и земјите околу нас да ни се повтори. Потсетуваме на слични конфликти и војни во Босна и Херцеговина 1992-1995, во Косово 1999-2000 и конфликтот во Република Македонија во 2001. Гледаме што се случува со децата во Сирија. За нив организираме помош на солидарност со здружението Легис, за да им помогнеме! Да не дозволиме утре тоа некој друг да го прави за децата од Македонија!

Кој ќе ја преземе одговорноста ако биде загрозен макар и еден детски живот?!

Ги повикуваме организаторите на протестите да ги стават интересите на децата пред било кои други интереси – без оглед на нивното етничко,национално, религиско и друго прашање и ги повикуваме да направат сѐ што треба да се гарантира сигурноста и безбедноста на децата на протестите.

Ставот на Детската амбасада Меѓаши околу прашањата за носење деца на протестите и контрапротестите, односно што претставува злоупотреба на децата а што детско учество.

Носење деца на протестите, и кога се генерално ненасилни, постои потенцијален ризик од појава на насилство а можат и да бидат трауматично искуство за децата, особено поради викотниците, присуството на вооружени полицајци, голем број непознати луѓе одеднаш…Ставот на Меѓаши е дека деца не треба да се носат на протести, но доколку родителот на своја одговорност одлучи поинаку, тогаш треба да стои понастрана од гужвите, на места каде постои помала опасност од евентуални насилства и нереди. Инаку, присуството на деца на протести, маршеви и сл. ненасилни собири не е новост, таа веќе подолго време се практикува во повеќе земји во светот.
Политичка злоупотреба на децата подразбира политичка присила и организирање на децата како инструмент за политички притисок. Што се однесува до партиски митинзи, ставот на Меѓаши е јасен и го имаме споделено со вас на повеќе наврати. Носење и учество на деца како декор на настани со партиска позадина и агенда е политичка злоупотреба на деца за партиски цели. Не дозволувајте вашите деца да бидат предмет на манипулација.
Да потсетиме дека детето не е објект на кој возрасните ќе му кажуваат што да прави. Детето е рамноправен граѓанин како и сите други и така треба да биде третирано. Тоа го подразбира и детското учество во политичкиот живот.
Детското учество подразбира поттикнување кај децата од најмала возраст интерес и за политичките случувања, да контактираат со политичарите, со донесувачите на одлуки, да влијаат на процесите на одлучување, да добиваат и даваат информации, да го изразат своето мислење, својот став за одредени прашања, да се слушне нивното мислење и да се посвети соодветно внимание на тоа мислење. За да се избегне манипулацијата со нив, која за жал е се уште присутна во нашево општество, децата мора од најмала возраст да бидат воспитувани и поттикнувани да размислуваат критички и слободно да го изразуваат своето мислење.
Како рамноправни граѓани на оваа држава а кога станува збор за протестите, децата имаат право да бидат информирани што се случува во државата, затоа што ова прашање нив директно ги засега и можеби повеќе и од сите нас возрасните, бидејќи иднината на земјава останува на нив. Децата имаат право да учествуваат во сите демократски процеси во државата, имаат право да учествуваат на протести, да ги претстават своите барања, потреби, а возрасните треба тоа да им го овозможат на демократски, достоинствен и мирен начин, без насилства и без злоупотреби.

Како што ви е познато Детската амбасада Меѓаши го поддржува детското учество и детскиот глас особено кога во фокус се прашања за потребите, интересите и правата на детето како и слободата на родителите да ги одгледуваат нивните деца во духот на демократијата, критичкото мислење, и општествена промена преку ненасилство. Детската амбасада работи постојано во правец на поттикнување на родителите и јавноста за одговорно родителство. Доколку сте убедени дека треба да ги носите децата на протести, имајте на ум дека одговорноста ако нешто им се случи е ваша. Затоа, ве молиме проценете дали постои ризик протестите да бидат насилни? Потрудете се да не бидете во првите редови со деца, односно движете се во простори од каде што лесно ќе може да заминете во случај да има насилство. Доколку ја преземете одговорноста со дете да одите на протест, размислете зошто го правите тоа, кои се причините, зошто сакате и вашето дете да биде таму? Во зависност од возраста на детето, разговарајте со него каде го носите, зошто го правите тоа, што ќе се случува таму.
На крајот уште еднаш да потсетиме во однос на вклучувањето и учеството на децата во протестите , имајте предвид дека постои можност, сигурноста и безбедноста на децата да бидат доведени во опасност. Демократското право на протест по дефиниција го исклучува нивното вклучување во ризични настани кои може да ескалираат со насилство.

ЗА ПРАВОТО НА ДЕЦАТА НА ПРОТЕСТ СПОРЕД УСТАВОТ НА РМ, КОНВЕНЦИЈАТА
ЗА ПРАВАТА НА ДЕТЕТО И ЕВРОПСКИОТ СУД ЗА ЧОВЕКОВИ ПРАВА

Децата имаат право на слободно здружување, изразување и мирен протест. Уставот на РМ го гарантира правото на граѓаните, вклучително и децата на мирен собир и јавен протест. Користењето на ова право може да биде ограничено само во услови на воена и вонредна состојба. Конвенцијата за правата на детето, член 15, потенцира дека државите членки го признаваат правото на детето на слобода на здружување и слобода на мирно собирање и во однос на остварувањето на ова право не може да се наметнуваат никакви ограничувања освен оние кои се во согласност со закон и кои се неопходни во демократско општество во интерес на националната безбедност или јавната сигурност, јавниот поредок, заштитата на јавното здравје или морал или заштитата на правата и слободите на другите. Државите имаат позитивна обврска да го штитат ова право на децата и да ги едуцираат државните, јавните и полициските службеници за правото на децата да протестираат, со цел полесно практикување на ова право.

Во неколку случаи по кои што до сега одлучувал Европскиот суд за човекови права, а каде што предмет било детското учество на протести, било утврдено дека децата имаат право да учествуваат на протести, потенцирајќи дека треба да се сметаат за ранлива група и затоа државата треба да им обезбеди посебна заштита, особено од страна на полициските службеници, при практикување на ова право.
Оттука, сметаме дека оспорувањето на учеството на децата на протести, освен во случаи кога нивната безбедност е во опасност, претставува директна закана и за остварувањето на правото на протест.
Конвенцијата за правата на детето, во член 12 предвидува дека секоја држава на детето кое е способно да формира свое сопствено мислење му обезбедува право на слободно изразување на тоа мислење за сите права кои го тангираат, посветувајќи му должно внимание.

Детската амбасада Меѓаши го поддржува правото на јавен собир, но само во услови кога безбедноста на децата е загарантирана и кога тие не се користат како декор или средство за манипулација и изразување туѓи ставови и размислувања.

Децата се посебен народ. Децата не се национални и верски војсководители. Тие се еден народ кој никогаш не извел револуција или контрареволуција, ниту пак повел војна. Децата не се ни класно ни национално прашање: децата се прашање над сите прашања. Тие се народ кој најмногу страда во воените судири и човековите трагедии. ДЕЦАТА СЕ САМО ДЕЦА.
(Од Повелбата на Детската амбасада Меѓаши)

Продолжи со читање

  • МЦМС ја започна новата антикорупциска програма

    Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС) го започна спроведувањето на програмата „Градење општество отпорно на корупција“, која ќе се реализира во периодот од 1 јануари 2026 до 30 јуни 2028 година со финансиска поддршка од Делегацијата на ЕУ во Северна Македонија.

  • Потврда на долгогодишното македонско-холандско пријателство

    Македонската развојна фондација за претпријатија (МРФП) и Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС) на 16 јануари 2026 година беа домаќини на Н.Е. Узлем Џанел (Özlem Canel), Амбасадорка на Кралството Холандија во Република Северна Македонија и Иван Илиев, советник за економија и трговија во Амбасадата.

    „Денес беше убава прилика за освежување на долгото пријателство меѓу МРФП и Амбасадата на Кралството Холандија“, истакна Лазар Неданоски, извршен директор на МРФП.На средбата, која помина во пријатна и отворена атмосфера, директорот на МЦМС, Александар Кржаловски, потсети на почетоците на соработката со Холандија и на клучните поединци кои придонеле за развојот на организацијата. МЦМС како организација е основана во 1993 година, како потфат на домашни иницијативи поддржани од Холандската меѓуцрковна помош (ХМП) и агенциите на Светскиот совет на црквите (ССЦ). Пет години подоцна, во 1998 година, МЦМС ја основаше Македонската развојна фондација за претпријатија (МРФП), фокусирана на развој на малите претпријатија, преку пристап до финансиски услуги и промоција на претприемништво.

    Директорот на МРФП, Неданоски, даде хронолошки приказ на развојот на Фондацијата, нагласувајќи дека поддршката од Кралството Холандија била од клучно значење во првите години од нејзиното работење. Според него, таа поддршка не била важна само од финансиски аспект, туку имала значително влијание и врз организацискиот развој на МРФП, како и врз пошироката заедница мултиплицирајќи го ефектот во развојот на институциите, организациите и нивните лидери.
    Амбасадорката Џанел изрази задоволство што поддршката од Кралството Холандија резултирала со одржливи организации кои успешно работат и го пренесуваат своето искуство на други организации и институции. На средбата беше разговарано и за можностите за идна соработка.
     

  • Презентиран Индексот на политички интегритет

    На 27 ноември 2025 година во Клубот на пратеници се одржа презентацијата на првиот Индекс за политички интегритет (ИПИ) во земјата – инструмент создаден да ја измери, поттикне и промовира културата на интегритет во политичкиот и јавниот живот. Настанот беше проследен од голем број претставници на институции, медиуми, граѓански организации. Во своето…

  • Bure-Cycle: Од отпад до иновативен велосипедски паркинг

    Во светот каде ресурсите се ограничени, а отпадот се зголемува, секоја мала идеја за реупотреба има големо значење. Еко Логик со својот проект Bure-Cycle го покажува токму тоа – како старите метални буриња можат да добијат нов живот и да станат функционални, визуелно привлечни и одржливи велосипедски паркинзи за јавни простори. Иницијативата се роди од […]

  • Младите уметници го освојуваат јавниот простор: PATS – Уметност за активизам и општествени промени

    Европскиот проект „Младите уметници го освојуваат јавниот простор – PATS“ (Performance Artists Take The Streets – PATS) официјално започнува со јасна и силна мисија: да им овозможи на младите уметници нови простори, алатки и можности за креативно изразување и општествен ангажман. Уметноста како глас на промената PATS е проект финансиран преку Erasmus+ програмата на Европската […]

  • Високите цени ја истиснаа корупцијата од првото место, но таа и понатаму е меѓу најголемите општествени предизвици

    За разлика од 2021 и 2023 година, кога корупцијата беше препознаена како најголем општествен проблем, во 2025 година граѓаните на прво место ги издвојуваат високите цени (46,6%), додека корупцијата е веднаш зад нив (40,1%). Ова укажува дека инфлацијата, растечките трошоци за живот и намалената куповна моќ ја зголемуваат економската несигурност, но и дека корупцијата останува еден од клучните општествени предизвици.

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор