За што зборуваат кандидатите на локалните избори 2025? #6

НЕДЕЛЕН ПРЕГЛЕД #6 [20 - 26 октомври 2025]

И по завршувањето на изборниот процес, изборите продолжија да ја диктираат медиумската агенда. Иако бројот на објави е нешто помал од претходните недели, јавниот интерес остана висок. Со повеќе од 4.400 медиумски текстови и 560 објави на социјалните мрежи, медиумскиот простор остана активен, но со видлива промена на тонот – од предизборна мобилизација кон постизборна анализа, отчетност и управување. Видливоста беше најголема на почетокот на неделата, кога се сумираа резултатите од вториот круг и се поставуваа прашањата за тоа што следува понатаму.

За што зборуваат кандидатите на локалните избори?

Вниманието постепено се префрли од изборните натпревари кон прашањата за управување. Темите за образованието, локалното управување и јавните услуги повторно беа во центарот на разговорот, но овој пат со поинаков тон – не како ветувања, туку како очекувања од новите локални власти. Образованието се потврди како најпостојана оска во јавната дебата, следено од дискусиите за здравјето на децата и дигиталната трансформација на општинските услуги.

Она што се издвојува во овој период е преминот од изборна реторика кон теми поврзани со отчетност и институционален интегритет. Во јавноста повторно оживеа интересот за одговорноста во управувањето со јавните институции, поттикнат од случаи поврзани со злоупотреба на службена должност и корупција. Оваа промена укажува на тоа дека граѓаните не само што ги следат политичките процеси, туку очекуваат и конкретни резултати, транспарентност и отчетност во секојдневното работење на институциите.

Во медиумскиот простор се забележува изразена промена на фокусот – од масовна изборна покриеност кон подлабоки анализи и коментари за тоа како се спроведуваат најавените политики. Социјалните мрежи, пак, остануваат простор за побрза и поемотивна реакција на актуелностите. Содржините кои зборуваат за квалитетот на јавните услуги, безбедноста на децата и локалните подобрувања, се покажуваат како највлијателни во градењето на јавната перцепција.

Што навистина ги движи граѓаните?

Паралелно, динамиката на комуникација на дигиталните платформи се менува. Кратките видеа и непосредните пораки продолжуваат да имаат најголем одѕив, што укажува дека публиката бара концизни и визуелно привлечни форми на комуникација. Тоа го потврдува трендот на пренасочување на јавниот интерес кон содржини кои се поемотивни и полесно се споделуваат, наспроти класичните политички изјави.

Што се случува со темите за граѓанското општество?

И по завршувањето на првиот круг од изборите, транспарентноста, отчетноста и финансирањето на граѓанското општество не се на агендата. Темите за дигитализација се споменуваат, но речиси исклучиво како „побрза администрација” и „е-услуги” – не како алатки за јавна контрола, отворени податоци или следење на тендери.

Додека локалните прашања, образованието, училиштата, локалната самоуправа и јавниот превоз доминираат, темите како дигитализација и иновации се појавуваат само маргинално – и кога се споменуваат, тоа е речиси секогаш во контекст на модернизација на услуги, не на отворени податоци, транспарентни тендери или граѓанска контрола.

Овој јаз е критичен за граѓанските организации: новоизбраните градоначалници веќе ја креираат својата агенда за наредните четири години. Без проактивно вметнување на овие теми – преку нивно поврзување со конкретни случаи на неефикасност, корупција или еколошки проблеми – тие ризикуваат да останат маргинализирани низ целиот мандат.

Kаде се одвива дискусијата?

Анализата на платформите повторно покажува дека ТикТок (TikTok) е најефикасниот канал за мобилизација – со просечно 583 интеракции по објава, далеку над Инстаграм (Instagram) (157) и Фејсбук (Facebook) (106). Политичарите кои инвестираа во краток, емотивен видео-формат постигнаа несразмерно висок досег споредено со оние кои се потпираа на традиционални формати.

Иако говорот на омраза се задржа на умерено ниво, тој останува присутен, особено во онлајн просторот каде што видливоста е најголема. Анализите покажуваат дека агресивните коментари почесто се насочени кон помалку видливи личности или кон оние кои се поврзуваат со чувствителни теми. Ова отвора прашање за потребата од посистематски пристап кон модерирање и заштита на јавниот дискурс од дигитална агресија.

Методологија

Податоците во овој преглед потекнуваат од сеопфатен мониторинг на јавниот дискурс реализиран преку платформата Pikasa Analytics, која комбинира автоматизирано следење со напредна анализа на содржините од онлајн медиуми и социјални мрежи.

Цивика мобилитас е проект на Владата на Швајцарија што го спроведуваат МЦМС, НИРАС од Данска и ФЦГ од Шведска. Мислењата и ставовите изразени во оваа објава не ги одразуваат ставовите на Владата на Швајцарија.