Постои опасност од реформи без суштински промени во судството

Отсуствува јасна визија за тоа што и како треба да се реформира во судството. Политичката и институционална криза изминативе неколку години ги манифестираа сите слабости и недостатоци на уставниот и политичкиот систем поврзани со политичко и партиско влијание, корупција, судски клиентелизам и сл. Сепак и покрај сериозната состојба, анализата на Стратегијата за реформа во правосудниот сектор за периодот 2017-2022 година покажува дека таа нема значително да ги подобри состојбите во овој сектор.

Ова се дел од заклучоците од денешната презентација на двете анализи на авторот Денис Прешова, соработник на Институтот за демократија „Социетас цивилис“, кои ги анализираат тековните реформи во правосудниот сектор и нивната усогласеност со приоритетите на ЕУ.

Стручен коментар на трудовите даде г-а Мирјана Лазаровска-Трајковска, поранешна судијка во Европскиот суд за човекови права во Стразбур.

Анализата „Реформа на судството во Република Македонија: Промени без реформи?“ ги посочува слабостите на Стратегијата и опстојувањето на досегашниот модел за заштита на независноста на судството. Врз основа на оваа анализа јасно се утврдува дека потребата од потемелен пристап во реформата на судството е повеќе од неопходна со цел остварување на одржливи реформи на подолг период, а не сведување на истите на промени без реформи.

Во анализата „Уставниот суд изгубен во судските реформи“, Прешова го обработува уставното судство во Република Македонија.  Во неа се наведува дека постојат повеќе од очигледни причини за воведување на крупни и суштински реформи на Уставниот суд. Тие треба да се остварат преку унапредување и зајакнување на поврзаноста на Уставниот суд со редовното судството преку конкретна контрола на уставноста и преку уставната жалба односно барањето за заштита на слободите и правата.

Двете публикации се дел од проектот „Perform on reform – Следење на реформскиот процес“ кој го спроведуваат Институт за демократија „Социетас цивилис“ и Фондација Конрад Аденауер.

Институтот за демократија „Социетас цивилис“ е корисник на институционален грант од Цивика мобилитас.