[Aggregator] Downloaded image for imported item #45624

ПОЛОВИНА ОД ПРЕКРШУВАЊАТА НА КОДЕКСОТ ВО 2025 – ЗА НЕТОЧНО ИНФОРМИРАЊЕ

ОдЗдружение Совет за етика во медиумите на Македонија ЕТИКА ПРЕС Скопје (СЕММ)

Советот за етика во медиумите на Македонија (СЕММ) ги презентираше статистичките податоци за примени и обработени жалби во текот на 2025 година, со осврт на главните трендови на што укажуваат бројките.

ПРЕСС СТАТИСТИКА

Минатата година до СЕММ бea поднесени 244 жалби за медиумски содржини, што е рекорден број претставки во една година. Од нив, 96 беа разгледани од Комисијата за жалби и беа донесени 47 одлуки (за членови на СЕММ) и 43 мислења (за медиуми што не се членови на СЕММ).

За 145 претставки беше оценето дека немаат основа за разгледување, од различни причини: поради поминат рок од моментот на објавување на содржината до поднесувањето на жалбата, поради оставени податоци во жалбата преку кои не може да се потврди нејзината автентичност, поради тоа што се однесуваа на странски медиуми за што Комисијата при СЕММ не е надлежна и др.

Најголем број од жалбите, кои беа без основа за разгледување, се однесуваа на медиумски содржини поврзани со пожарот во Кочани, главно за странски портали и телевизии, а беа поднесени во интервал од само неколку часови на 21 март 2025 година, еден ден по погребот на жртвите.

Најмногу жалби против интернет порталите

И минатата година, како и претходните,  жалителите главно се поплакуваа на содржини објавени на интернет порталите – дури 78 од разгледаните 96 жалби се однесуваат на онлајн порталите.

Една од причините зошто доминираат онлајн медиумите, како прекршители на Кодексот на новинарите, е тоа што на публиката веројатно и е полесно да ги обезбеди овие содржини како доказ при поднесувањето на жалбата.

Друга причина е фактот што зад бројни онлајн портали често стојат само еден или двајца поединци – без новинарско искуство, додека порталите со добро организирани и професионални тимови се помалку на број. 

Во традиционалните медиуми (националните ТВ станици), пак, поретко се случува прекршување на етичките стандарди бидејќи станува збор за поголеми редакции во кои работат новинари со поголемо искуство во професијата и со поголем уредувачки капацитет.

САМО МЕДИУМИ MK tabela

На печатените изданија и нивните веб-изданија се однесуваат 11 од разгледаните жалби, на веб-страниците на телевизиите – 6 жалби и една жалба е за телевизиска содржина.

САМО ЖАЛБИ МЕДИЈАЦИИ

Прекршување на Кодексот на новинари е утврдено во 58 жалби, додека во 32 жалби е утврдено дека нема прекршувања на професионалните и етички новинарски стандарди. Шест жалби се решени по пат на медијација или со т.н „пријателско решение“ меѓу жалителот и медиумот. СЕММ ги охрабрува медиумите во иднина да се заложат за што повеќе медијации, со што ќе одбегнат одлуките на Комисијата за жалби да се најдат како докази во евентуални судски постапки. 

Политичари и носители на јавни функции – најчести жалители

Најчестите подносители на жалби, со основа за да бидат разгледани, (36) се во групата „политичари, носители на јавни функции и јавни институции“. 25 жалби се поднесени од граѓани, 22 – од организации и здруженија од граѓанскиот сектор, 6 – од медиуми или новинари, 6 – од политички партии, додека жалители од други категории имаат поднесено уште 4 жалби.

САМО ЖАЛИТЕЛИ

Половина од прекршувањата се за Член 1 од Кодексот

Како константа во статистиката останува дека најчесто прекршуван член од Кодексот на новинари на Македонија е Членот 1, кој  од новинарот бара да објавува точни и проверени информации од најмалку два независни извори. Во 2025 година ова прекршување е регистрирано дури во 46 жалби, што претставува скоро половина од сите прекршувања.

САМО ЧЛЕНОВИ НА КОДЕКС

Потоа следува Членот 3 – кој вели дека „новинарот ќе настојува да објави исправка, демант или одговор кога ќе биде утврдена неточност на информацијата“.

На третото место според бројот на прекршувања е Членот 10 од Кодексот – кој од новинарот бара да не создава ниту преработува говор на омраза или дискриминација по која било основа.

Одлуките им значат на професионалците

Комуникацијата на СЕММ со новинари потврдува дека одлуките и мислењата усвоени од Комисијата за жалби на најголемиот број новинари  им се важни. Тоа сугерира дека саморегулацијата, генерално, се повеќе се прифаќа од медиумите како важен коректив што доаѓа од самата професија.

Токму затоа, на СЕММ како саморегулаторното тело му е потребна поддршка не само од професијата, туку и од институциите. Бидејќи колку што е важна работата на регулаторното тело, толку е важна и работата на Советот за етика, за да се избегне во медиумскиот сектор да се применува премногу рестриктивен пристап.

Од тука, важно е професијата сама да ги разбере и да ги почитува правилата, со што ќе се намали потребата од законски санкции.  Од друга страна, важно е да се воспостави и добра соработка помеѓу регулаторното и саморегулаторното тело, за овие две клучни тела да се надополнуваат во нивната работа.

Комисијата за жалби при СЕММ настојува да биде максимално објективна и непристрасна при носењето на одлуките и да се апстрахира од тоа кој е жалителот или кој е медиумот на кој се однесува жалбата.

Притоа, Комисијата секогаш настојува во својата оценка да ги заштити медиумите и, особено ако станува збор за мал пропуст, да им даде шанса да се коригираат, бидејќи некогаш и на најискусните новинари или на најпрофесионалните медиуми, изложени на притисок и во трка со времето, им се случува да направат грешка, 

Но, кога станува збор за намерни и сериозни прекршувања, како што е пристрасното и едностраното известување во прилог на некој политички субјект, а тоа го има многу во нашето политички поларизирано новинарство, тогаш Комисијата е најкатегорична и јасна во аргументирањето на својите одлуки.

Оваа вест изворно е објавена на веб-страната на Совет за етика во медиумите на Македонија (СЕММ)

Оваа вест изворно е објавена на веб-страната на Совет за етика во медиумите на Македонија (СЕММ)

Продолжи со читање

  • Учество на осмата меѓународна регата Сава Наутик во Брчко – БиХ

    Претставникот на извидничкиот одред “Димитар Влахов“ од Велес, Владимир Ивановски Вуцо и од Вардарска регата “Гемиџии“ Владимир Стојанов и Томе Шескокалов во периодот од 28-30.8.2026 год. на покана на здружението ИКС центар (X centar) од Брчко Дистрихт – БиХ земаа учество на осмата меѓународна туристичка рега “Сава наутик“. На оваа…

  • Погледнете го нашето ново промотивно видео и откријте како органскиот отпад може да стане вредна суровина!

    Преку силен фокус на циркуларната економија и еколошката едукација, сакаме да ги поттикнеме граѓаните на итна акција за правилно сортирање на отпадот — клуч чекор кон здрава животна средина и ублажување на климатските промени. Главни ѕвезди во видеото се наставниците и учениците од основните училишта каде што ги одржавме нашите едукативни работилници. Тие јасно порачуваат: со менување на секојдневните навики и активен граѓански ангажман, секој од нас има моќ да донесе позитивни промени во општеството!
    Ова видео е дел од промотивнтаа дигитална кампања со едукативно-информативни содржини за придобивките и начините за искористувањето на потенцијалот на органскиот отпад.
    Оваа видео е подготвено во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Resource Environmental Center – REC North Macedonia Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Eco – Logic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија и Embassy of Switzerland in North Macedonia преку програмата Цивика мобилитас #CivicaMobilitas.
     
    Содржината на оваа видео е единствена одговорност на партнерите во проектот и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија #CHinMK, Цивика мобилитас #CivicaMobilitas, или организациите што ја спроведуваат.

  • Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери

    Програми Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери Кампот Михелштат во Германија беше домаќин на Европскиот младински камп, кој собра 135 учесници од 15 земји. По долго патување, а за некои и пристигнување во Михелштат низ серија на предизвикувачки услови, младите и нивните лидери се обединија околу заедничката тема: “Growing together – rooted in values – rising as leaders“, односно „Растеме заедно – вкоренети во вредностите – се издигнуваме како лидери“. Кампот понуди динамична програма исполнета со различни курсеви, интерактивни работилници и можности за размена на знаења и искуства. Курсевите беа задолжителниот дел и опфаќаа повеќе теми поврзани со менталното здравје, лидерството, активности на отворено поврзани со изградба на куќарки на дрва, обработка на темата “Do no harm” како методологија против било каков вид на насилство, односи со јавност, техники за раскажување приказни, театарски пристап во работата со млади и дигитално образование. Младите учесници и младинските работници активно придонесуваа со сопствените идеи, практики и перспективи, создавајќи простор во кој сите можеа да учат едни од други. Во фокусот беше заедничкото учење за иднината на младинската работа, како и развивањето лидерски способности засновани на вредности, соработка и меѓународно разбирање. Покрај едукативниот дел, програмата беше збогатена со многу креативни и забавни активности. Учесниците имаа можност да бидат дел од интернационален музички бенд, да создаваат уметност низ различни работилници за рачни изработки, цртање и сликање, работилници за дизајнирање восочни свеќи како и склопување и дизајнирање на куќарки за мали птици, да учествуваат во работилници за пеење (ten sing), да посетуваат сесии за релаксација и да учествуваат во спортски активности на терените на кампот во Михелштат. Дури и високите температури не ги спречија учесниците да учествуваат на сите овие настани, но и да уживаат во посетата на локалниот базен. За учесниците, покрај овие обврски, вклучена беше и прошетка до адреналински парк и возење на мал, планински ролеркостер, како и патување со брод по реката Мајна до блискиот град Милтенберг. Од Македонија имаше вкупно 7 претставници. Во изминатите четири години, овој камп прерасна во важно место за средба на европското ИМКА движење. Тој не претставува само меѓународен собир, туку простор каде што младите градат пријателства, споделуваат искуства и се инспирираат стекнатото знаење да го пренесат во своите земји и локални организации. Овој камп служи за сплотување на младинските работници низ камповите во Европа и е особено значаен за нашата земја од аспект на тоа што нуди споделување на искуства поврзани со камп културата која што ИМКА во Битола и во Македонија неуморно се труди да ја издигне на едно повисоко и препознатливо ниво за сите наши локални учесници, волонтери и поширока публика. * Пред да дојдам на кампот во Михелштат немав некои преголеми очекувања. Се надевав дека ќе запознаам нови луѓе, ќе стекнам пријатели и ќе разменам мислења со млади од различни земји. На крајот, сето тоа се исполни, па дури и ги надмина моите очекувања. Најинтересен и највпечатлив дел за мене беше курсот за лидерски вештини. Таму научив многу корисни работи за комуникацијата, тимската работа и начинот на кој еден лидер може позитивно да влијае на другите. Сигурно ќе ги применам овие знаења и во мојата заедница. За време на кампот стекнав поголема самодоверба во споделувањето на моите мислења и научив како подобро да ги разбирам и почитувам луѓето околу мене. Ова искуство ми помогна да пораснам како личност и да станам поотворен кон нови идеи и перспективи. Дефинитивно би го препорачал Михелштат кампот на секој млад човек кој сака да стекне нови искуства, да создаде меѓународни пријателства и да научи нешто корисно и вредно за својата иднина. Никола Гелов Кога првпат слушнав за кампот во Михелштат, сè ми дојде многу неочекувано. Бев пресреќна кога дознав дека и моите другарки добија можност да учествуваат, бидејќи знаев дека заедно ќе доживееме едно незаборавно искуство. Секој ден на кампот ми беше интересен на свој начин. Имав можност да научам многу нови работи и да запознаам луѓе од различни средини. Особено ми се допадна курсот по пеење. Таму научив дека не треба да се плашиме да пробаме нешто ново. Ако никогаш не се обидеме, нема да знаеме што можеме да постигнеме. Секој човек има свој талент и свој начин на изразување, а токму тоа нè прави посебни. Едно од највозбудливите искуства за мене беше активноста во Tree House. Искрено, пред да дојдам на кампот мислев дека тоа не е нешто што би го направила во мојот град. Но, овде решив да излезам од мојата зона на удобност и да пробам нешто ново. На крајот, многу се забавував и бев горда на себе што се осмелив да учествувам. Од курсот по пеење научив и една важна животна лекција: дека не треба да ги осудуваме другите. Секој може да направи нешто на свој начин и тоа не го прави помалку вреден. Наместо да критикуваме, треба да ги прифатиме и почитуваме разликите меѓу луѓето. Кампот ме научи да се дружам со сите, да бидам поотворена и да не донесувам брзи заклучоци за другите. Сфатив дека секој човек има своја приказна и дека сите заслужуваат почит, разбирање и поддршка. Најважната порака што ќе ја понесам со себе е дека треба да бидеме храбри и да не се плашиме од нови предизвици. Нема глупави прашања и нема неуспеси кога учиме нешто ново. Секое искуство е можност да пораснеме и да станеме подобра верзија од себе. Дефинитивно би им го препорачала Михелштат кампот на сите млади кои имаат можност да учествуваат. Пријателствата, чувството дека сте дел од едно големо семејство, новите искуства и сè што се учи таму се нешта што тешко можат да се доживеат на друго место. Тоа е искуство кое засекогаш останува во сеќавање. Јована Кирјаковска   Бидејќи и претходно имав учествувано на два меѓународни кампа надвор од Македонија, дојдов во Михелштат со високи очекувања и чувство на возбуда. Од моите претходни искуства знаев дека ме очекува нешто посебно, а кампот ги надмина сите мои очекувања. Она што најмногу ми се допадна беше разновидноста на курсевите и работилниците. Тие создадоа можност сите учесници да се запознаат подобро, да се дружат и да учат едни од други.

  • ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби

    ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби На 27 јуни 2026 година, Кирил Михајлов, командир на Доброволното противпожарно друштво Свети Николе, учествуваше на панел-дискусија во Скопје посветена на противпожарната заштита и подготвеноста за вонредни состојби. Во рамки на дискусијата беа разгледани дел од клучните предизвици со кои се соочуваат противпожарните…

  • Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE

    Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE Доброволното противпожарно друштво Свети Николе продолжува да придонесува кон целите на проектот ENSURE преку своето директно учество во сложени интервенции на шумски пожари во Северна Македонија. За време на големиот пожар во Општина Македонски Брод, тимот на ДПД Свети Николе беше ангажиран како…

Адресар на граѓански организации

Ресурси од граѓански организации

Магазин „Граѓаните за промена“

Вести од граѓански организации

Граѓански стории

Граѓански импулс

Civica Mobilitas Community

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор