Одржана јавна расправа за нацрт – Законот за отворени податоци

Министерството за дигитална трансформација, во соработка со Фондација Метаморфозис на 28-ми јануари 2026 година, во Центарот за иновации Инокс организираше јавна расправа за текстот на нацрт- Законот за отворени податоци и реупотреба на податоците од јавниот сектор. На јавната расправа присуствуваа министерот за дигитална трансформација, Стефан Андоновски, претставници на Фондација Метаморфозис, на министерството, на граѓански организации и здруженија, високите образовни институции, државни институции и приватни компании.
На јавната расправа беше презентиран текстот на нацрт – Законот, кој е усогласен со Европската Директива 2019/1024 и треба да ги утврди правилата и начините како да се стигне до отворените податоци, а на државните институции да им постави јасни протоколи како и кои податоци треба да ги објавуваат и да ги направат достапни за целата јавност.
Според Данче Даниловска – Бајдевска, програмска директорка на Фондацијата Метаморфозис, отворените податоци се горивото на иднината, а концептот се темели на принципот на отворен пристап и служење на јавното добро преку зајакнување на граѓаните, подобрување на бизнис околината и поттикнување на информиран општествен и економски развој.
„Во земјава овој системски концепт почна да се решава во 2011 година, во 2014 беше донесен Законот за употреба на податоци од јавниот сектор, а Метаморфозис во овој важен процес е вклучен од самите почетоци. Ние веќе ги доставивме и нашите коментари на текстот на нацрт – Законот“, рече Даниловска-Бајдевска.

Министерот за дигитална трансформација, Стефан Андоновски истакна дека законот е од голема важност бидејќи ќе треба да им помогне на институциите како да ги споделуваат податоците, но и да ги утврдат информациите кои се важни за невладинте организации и граѓаните и да бидат обврзани истите да ги споделат со јавноста.
Нацрт- Законот за отворени податоци и реупотреба на податоците од јавниот сектор во кој е транспонирана Директивата 2019/1024 на Европската Унија е шестиот закон што се услогласува во Поглавјето 10.
Присутните говорници на јавната расправа посочија дека целта на законот е иновации и нови апликации, услуги, поголем квалитет на податоците и развој на економијата и конкурентноста и информатичкото општество. Опфатот на институции кои според законот треба да ги отворат своите податоци е широк, а ги вклучува и јавните претпријатија. Категориите податоци кои треба да се отворени ги вклучува геопросторните податоци, податоците од животна средина, метеоролошки, статистички и за транспорт.
Во рамките на процесот извршен е и редизајн на Порталот за отворени податоци дата.гов.мк, а во соработка со Македонски Телеком, Министерството разви чатбот кој користи вештачка интелигенција и кој ќе им помага на граѓаните и сите заинтересирани полесно да дојдат до податоците на порталот.
Присутните гости на јавната расправа ги споделија своите досегашни искуства со користењето на отворени податоци и ги дадоа своите забелешки во насока на подобрување на текстот на нацрт-Законот. Тие побараа институциите да имаат рокови за објавување на отворените податоци, да постои одговорност доколку дадат неточни податоци или доколку тие не се навремено ажурирани.

The post Одржана јавна расправа за нацрт – Законот за отворени податоци first appeared on Metamorphosis.