Screenshot

Започнува Проектот на УСАИД за медиумска писменост „Младите размислуваат“

Креирање вештини кај младите за критичко размислување, спротивставување на дезинформациите и градење активно и одговорно граѓанство

Агенцијата на САД за меѓународен развој (УСАИД), во партнерство со ИРЕКС, Македонскиот институт за медиуми (МИМ), Министерството за образование и наука и Бирото за развој на образованието го започна новиот проект за медиумска писменост „Младите размислуваат“. Овој петгодишен проект ги обединува македонските и меѓународните партнери во работата со младите, со цел развивање на вештините за критичко размислување и критички пристап кон информациите кои им се потребни за да изградат отпорност на дезинформации, со што ќе придонесат за градење активно, одговорно граѓанство водено од емпатија.

ИРЕКС ќе работи и со Институтот за комуникациски студии, Младинскиот образовен форум и ново-создаденото младинско советодавно тело „Учиме да распознаваме“ (УРА тим), кое е прво од ваков вид, а чијашто цел е да се погрижи младите во земјата да имаат важна и активна улога во осмислувањето на активностите, кроењето политики и донесувањето одлуки на државно и локално ниво.

Амбасадорката Кејт Брнз истакна дека „без разлика на нивниот извор, информациите се моќни само ако луѓето знаат како да ги користат. Оние кои одговорно ги користат информациите ќе ја зајакнат општествената кохезија, ќе бараат добро владеење и управување и ќе преземат иницијатива за подобрување на животот и можностите на нивните семејства и заедници“.

Министерката за образование и наука Мила Царовска во своето обраќање нагласи дека новите наставни програми што се реализираат од оваа учебна година треба да помогнат во создавање генерации коишто имаат повеќе знаења и алатки за справување со лажните вести. „Критички освестени граѓани, кои активно учествуваат во јавните дебати влијаат на промените. Тие ги предизвикуваат институциите на поголема транспарентност и отчетност, нешто навистина потребно за прогрес на општеството кое води грижа за секој и за економскиот раст и развој на државата.“

Михајло Лахтов, директор на проектот, истакна дека е од суштинско значење да се работи со младите уште од многу рана фаза, за да им се помогне да развијат вештини и навики што им се потребни за да изградат отпорност на дезинформации. „Проектот за медиумска писменост „Младите размислуваат“ ќе мобилизира стратешки партнерства низ целото општество и ќе се заложи за стекнување медиумска писменост и вештини за критичко пристапување кон информациите во редовните предмети во училиштата и на универзитетите во сите години на образовниот процес, но и преку неформални активности во младински клубови и организации кои ги водат младите и се наменети за нив“, рече Лахтов.

Изразувајќи ја својата поддршка за иницијативите за подобрување на квалитетот на образованието, Зеќирија Хасипи, директорот на Бирото за развој на образованието, истакна дека медиумската писменост е застапена во новите наставни програми со цел „да создадеме ученици оспособени критички да размислуваат, анализираат различни форми на изразување и да стекнуваат вештини кои подразбираат медиумска писменост“.

Директорката на МИМ Билјана Петковска истакна дека „од клучно значење е наставниците од основното и средното образование да стекнат знаења, вештини и да користат образовни ресурси коишто ќе овозможат системска интеграција на медиумската писменост во образовниот процес“.

photo 2 2 2

На младинската дебата во рамки на настанот, пет панелисти кои претставуваат различни групи млади во општеството разговараа за важноста на медиумската писменост во денешниот информативен пејзаж и за интегрирање на таквите вештини и ресурси во училниците за младите да станат уште поактивни чинители во нашето општество.

Панелистите се осврнаа на различните начини на кои дезинформациите влијаат врз нивните животи и нивните заедници, како и на можните механизми за борба против овој феномен. Сите учесници истакнаа дека медиумската писменост и вештините за критичко размислување се неопходни за полесно снаоѓање низ информативната средина на 21 век на безбеден и одговорен начин.

Покрај ова, ИРЕКС, МИМ, Министерството за образование и наука и Бирото за развој на образованието потпишаа Меморандум за разбирање што ја потврдува соработката и дава јасна насока за системско воведување на вештините и концептите на медиумската писменост и критичкиот пристап кон информациите во наставните програми за основните и средните училишта низ Северна Македонија.

ИНФОРМАЦИЈА ЗА УРЕДНИЦИТЕ:

Американскиот народ преку УСАИД има инвестирано повеќе од 833 милиони долари во Северна Македонија од 1993 година досега. УСАИД е водечка меѓународна агенција за развој во светот и двигател кој води до развојни постигнувања. Работата на УСАИД ја унапредува националната безбедност и економскиот просперитет на САД, ја отсликува американската великодушност и на земјите со кои соработува им помага на патот до самостоен и стабилен развој. За повеќе информации за работата на УСАИД во Северна Македонија, посетете ја нашата веб-страница https://www.usaid.gov/north-macedonia и следете нѐ на YouTube, Твитер и Фејсбук.

photo 1 1 1

Продолжи со читање

  • Елаборат за четириесетите – XL Средби на извидници Велес 2026

    Почитувани извидници, извидничкиот одред “Димитар Влахов” од Велес одбележувајќи ја седмата деценија на постоење на извидништвото во Велес и Денот на Државноста на Македонија, Ве поканува на традиционалните XL Средби на извидници 2026. Во периодот од 1975 до 2026 година, успевaме да организираме четириесет Средби на извидници од кои последните…

  • Ново регионално партнерство: Здружението започнува проект поддржан од Western Balkans Fund и Европската Унија

     Со голема чест и задоволство споделуваме дека Здружение на лица со церебрална парализа и други попречености е добитник на грант од Фондот за Западен Балкан (Western Balkans Fund), кофинансиран од Европската Унија! На 24 и 25 јуни 2026 година во Тирана, Албанија, присуствувавме на дводневната партнерска работилница и свечената церемонија…

  • Успешно реализирана XXVI Вардарска регата “Гемиџии 2026“

    Иако регатата се одвива по 26-ти пат, ова е трета година во која пловидбата заврши во Солун, идентично како онаа на велешките трговци во минатото. Чамците растоварени, пловењето успешно завршено, се сумираат впечатоците од Вардарска регата „Гемиџии“ која по 26-ти пат ја оживеа традицијата и патшествието на велешките трговци во…

  • Од отпад до производ: Како био-отпадот станува дел од нашето секојдневие

    Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
    Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

    https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
    Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
    Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

    Примери на продукти изработени од био-отпад

    Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

    (Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

    Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

    (Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

    Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

    (Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

    Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
    Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
    Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
     
    Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
    Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

  • Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM

    На тркалезната маса „Зајакнување на конкурентноста: Енергетската транзиција, CBAM и иднината на македонската индустрија“, Finance Think ја промовираше студијата „Подготвеност за CBAM и зелената индустриска транзиција во Северна Македонија“. Студијата покажува дека подготвеноста за CBAM ќе биде клучен фактор за одржување на конкурентноста на домашните производители на пазарот на Европската Унија. Во 2025 година, извозот […]
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM first appeared on Finance Think.
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM appeared first on Finance Think.

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор