Mladi i drogi 768x439

Што ни кажуваат младите, и дали некој конечно ги слуша?

ОдХОПС – Опции за здрав живот Скопје

Во рамки на проектот NextGEN (NextGen Намалување на штети: Справување со предизвикот на новите психоактивни супстанции), кој се однесува на воспоставување на он-лајн сервиси кои треба да понудат едукација за безбедно однесување на младите со новите психоактивни супстанци, почнавме да ги прашуваме младите: Што знаете за новите дроги? Каде и како дознавате за нив? Кому му верувате?

Одговорите беа гласни.

  • „Никој не ни кажува ништо без да не осудува.“
  • „Во училиште молк. На интернет – паника.“
  • „Сами гугламе. Понекогаш грешиме.“

Така се појави он-лајн заедницата Trip Tapes. Не како дел од уште еден проект, кој кога ќе заврши ќе ја снема и заедницата, туку како експеримент на доверба. Доверба, сфатена како двонасочна улица. Улица во која од едната страна се младите, а од другата страна се наоѓаме ние – граѓански активисти кои имаат експертиза и непоколеблива намера темата за употреба на нови и многу често небезбедни психоактивни супстанци да ја подигнеме од ниво на табу – на ниво на чесна комуникација од која полза ќе имаат сите, особено младите.

Затоа Trip Tapes не е само кампања, туку е и огледало:

  • Реелс, анкети, GIF-ови, јазик кој не лаже.
  • Експериментирање со доверба, а не со хемија.

 

 

Но приказната не застанува таму. Паралелно, ХОПС ја движи најсистемската иницијатива досега:

Национален систем за превенција на употреба на дроги во училиштата (NSPDU), поддржан од EIDHR кој има за цел да воспостави системска, долгорочна и институционализирана превенција на употреба на дроги во средните училишта во Северна Македонија. Создавањето на овој национален систем ќе значи и создавање на:

  • Национални стандарди за превенција на употреба на дроги
  • Унифициран прирачник за училишниот кадар
  • Пилот програма во едно средно училиште (Тестирање на моделот во реални услови).
  • Обука за најмалку 200 професионалци во образованието
  • Модел за долгорочна институционална имплементација

Партнерството со Министерството за здравство и Министерството за образование и наука ќе овозможи создавање на јасна насока за вклучување на националните стандарди во наставните политики по завршување на проектот.

Ова не е само проект – туку обид да се создаде одржлив систем за поддршка, едукација и заштита на младите во образовниот систем.

 

И сега – за прв пат – овие два света почнуваат да се гледаат меѓу себе. Trip Tapes ни покажа како зборуваат младите. NSPDU се обидува да ги научи институциите како да слушаат.

Дали ова е крајот на ѕидот меѓу „НИВ“ и „НАС“? Не знаеме.

Но знаеме дека ако не го премостиме овој ѕид – ќе изгубиме генерации …

NextGen има за цел да ги подобри капацитетите за намалување на штетите кај професионалците и организациите во Европа, фокусирајќи се на иновативни одговори на новите психоактивни супстанции (НПС).
Партнери во проектот се ARAS (Романија), Re Generation (Србија), HOPS (С. Македонија) и GAT (Португалија). Финансирано од Европската Унија.

 

The post Што ни кажуваат младите, и дали некој конечно ги слуша? appeared first on ХОПС.

Оваа вест изворно е објавена на веб-страната на Здружение ХОПС – Опции за здрав живот Скопје

Продолжи со читање

  • Елаборат за четириесетите – XL Средби на извидници Велес 2026

    Почитувани извидници, извидничкиот одред “Димитар Влахов” од Велес одбележувајќи ја седмата деценија на постоење на извидништвото во Велес и Денот на Државноста на Македонија, Ве поканува на традиционалните XL Средби на извидници 2026. Во периодот од 1975 до 2026 година, успевaме да организираме четириесет Средби на извидници од кои последните…

  • Ново регионално партнерство: Здружението започнува проект поддржан од Western Balkans Fund и Европската Унија

     Со голема чест и задоволство споделуваме дека Здружение на лица со церебрална парализа и други попречености е добитник на грант од Фондот за Западен Балкан (Western Balkans Fund), кофинансиран од Европската Унија! На 24 и 25 јуни 2026 година во Тирана, Албанија, присуствувавме на дводневната партнерска работилница и свечената церемонија…

  • Успешно реализирана XXVI Вардарска регата “Гемиџии 2026“

    Иако регатата се одвива по 26-ти пат, ова е трета година во која пловидбата заврши во Солун, идентично како онаа на велешките трговци во минатото. Чамците растоварени, пловењето успешно завршено, се сумираат впечатоците од Вардарска регата „Гемиџии“ која по 26-ти пат ја оживеа традицијата и патшествието на велешките трговци во…

  • Од отпад до производ: Како био-отпадот станува дел од нашето секојдневие

    Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
    Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

    https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
    Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
    Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

    Примери на продукти изработени од био-отпад

    Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

    (Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

    Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

    (Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

    Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

    (Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

    Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
    Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
    Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
     
    Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
    Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

Адресар на граѓански организации

Ресурси од граѓански организации

Магазин „Граѓаните за промена“

Вести од граѓански организации

Граѓански стории

Граѓански импулс

Civica Mobilitas Community

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор