ТРКАЛЕЗНА МАСА „РЕГУЛИРАЊЕ НА УЧЕСТВОТО НА ДЕЦАТА И МЛАДИТЕ ВО ОБРАЗОВНАТА ЛЕГИСЛАТИВА“

 

28.06.2017, во хотел Holiday Inn, во Скопје се организира тркалезна маса „Регулирање на учеството на децата и младите во образовната легислатива“. На овој настан беше промовирана иницијатива за измени и дополнувања на Законот за средно образование во насока на интегрирање на учеството на учениците во процесот на донесување одлуки во образовниот процес.

Овој настан има за цел да обезбеди првична дискусија со пратениците, Народниот правобранител и невладините организации во однос на обезбедување на вистинско учество на младите што ќе биде законски регулирано.

„Факт е дека состојбата во Република Македонија со гласот на учениците во училиштата е на многу минорно ниво, каде учениците немаат право на глас и простор да го кажат своето мислење. Нашето барање се однесува да се отвори процес со кој ќе се обезбедат законски измени во кои што учениците во средните училишта ќе имаат право да учествуваат во донесувањето на одлуките во училиштето и во сите реформи во образовниот систем”, изјави извршниот директор на Коалицијата на младински организации СЕГА, Зоран Илиевски.

Заменикот народен правобранител Васка Бајрамовска Мустафа, рече дека Народниот правобранител во средбите со основците и средношколците со години наназад констатира дека учеството на учениците во донесувањето одлуки во училиштата е на многу ниско ниво.

„Спроведовме истражување во 2016 година за тоа каква е состојбата во училиштата. Резултатите се поразителни. Само во 61 средно училиште има некаков облик на здружување на средношколците, меѓутоа учеството на децата во донесувањето одлуки го нема. Децата избираат свои претседатели на класови кои ги застапуваат во училиштата, но нивното застапување е само за одредени права или прашања, а таму каде што се креираат политиките учениците ги нема“, изјави Бајрамовска Мустафа.

Заклучоците од присутните учесници, пратеници како и претставници на НВОи е следниот:

„Да се базираат измените врз основа на Конвенцијата за права на детето со фокус на правото на образование; потребна е сеопфатна и целосна анализа за учеството ; системски да се уреди учеството на учениците во донесувањето одлуки преку процеси, различни форми на организирање, мониторинг и евалуација, начини на учество и клучно е да учениците бидат препознаени како важен фактор во овие процеси; затоа треба соодветна законска регулатива и стратегија“.

„Унифициран систем за инволвирање“.

„Во овие процеси треба да бидат вклучени и општините и други засегнати страни“.

„Важна е децентрализацијата, потребна е когнитивна револуција/реформа, учество и на незасегнатите страни“.

„Да се изнајдат начини за охрабрување на младите активно да се вклучат во овие процеси, важна е и суштинска имплементација, а не само форма“.

„Да работиме според научените лекции, политиката да биде надвор од овие процеси, процесот да биде отворен и инклузивен“.

„Ефектите брзо ќе се видат, потребно е процесот да не е избрзан и да биде со широко вклучување, да се продолжи со градење капацитети на засегнатите страни како и процесот да биде континуиран и систематски“.

„Правно да се гарантира на највисоко можно ниво учеството на учениците во донесување на одлуки.“

Настанот е во организација на Коалицијата на младински организации СЕГА, во партнерство со Младинскиот образовен форум и Првата детска амбасада во светот „Меѓаши“ како дел од активностите на проектот „Имплементација на Конвенцијата на правата на детето во Р.Македонија“ поддржан од Детската Фондација Песталоци.

Продолжи со читање

  • Елаборат за четириесетите – XL Средби на извидници Велес 2026

    Почитувани извидници, извидничкиот одред “Димитар Влахов” од Велес одбележувајќи ја седмата деценија на постоење на извидништвото во Велес и Денот на Државноста на Македонија, Ве поканува на традиционалните XL Средби на извидници 2026. Во периодот од 1975 до 2026 година, успевaме да организираме четириесет Средби на извидници од кои последните…

  • Ново регионално партнерство: Здружението започнува проект поддржан од Western Balkans Fund и Европската Унија

     Со голема чест и задоволство споделуваме дека Здружение на лица со церебрална парализа и други попречености е добитник на грант од Фондот за Западен Балкан (Western Balkans Fund), кофинансиран од Европската Унија! На 24 и 25 јуни 2026 година во Тирана, Албанија, присуствувавме на дводневната партнерска работилница и свечената церемонија…

  • Успешно реализирана XXVI Вардарска регата “Гемиџии 2026“

    Иако регатата се одвива по 26-ти пат, ова е трета година во која пловидбата заврши во Солун, идентично како онаа на велешките трговци во минатото. Чамците растоварени, пловењето успешно завршено, се сумираат впечатоците од Вардарска регата „Гемиџии“ која по 26-ти пат ја оживеа традицијата и патшествието на велешките трговци во…

  • Од отпад до производ: Како био-отпадот станува дел од нашето секојдневие

    Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
    Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

    https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
    Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
    Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

    Примери на продукти изработени од био-отпад

    Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

    (Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

    Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

    (Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

    Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

    (Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

    Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
    Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
    Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
     
    Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
    Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

  • Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM

    На тркалезната маса „Зајакнување на конкурентноста: Енергетската транзиција, CBAM и иднината на македонската индустрија“, Finance Think ја промовираше студијата „Подготвеност за CBAM и зелената индустриска транзиција во Северна Македонија“. Студијата покажува дека подготвеноста за CBAM ќе биде клучен фактор за одржување на конкурентноста на домашните производители на пазарот на Европската Унија. Во 2025 година, извозот […]
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM first appeared on Finance Think.
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM appeared first on Finance Think.

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор