25488401 1631497143577222 8151933705791519992 o

ЗАКЛУЧОЦИ ОД ФОРУМОТ ЗА ЧОВЕКОВИ ПРАВА ПОСВЕТЕН НА ПРАВАТА НА МАРГИНАЛИЗИРАНИТЕ ЗАЕДНИЦИ

На 6 декември 2017 година (среда) во ЕУ Инфо Центарот, во организација на Институтот за човекови права (ИЧП) се одржа Форумот за човекови права посветен на човековите права на маргинализираните групи во Република Македонија по повод Меѓународниот ден на човекови права и слободи – 10-ти декември.

Исто така, на форумот беше промовирано видеото „Илустрирани човекови права кое што го изработи ИЧП.

На Форумот за човекови права секој од говорниците имаше свои искажувања, а потоа се отвори дискусија со присутните од публиката при што можеме да ги констатираме следниве заклучни согледувања:

Г-а Светлана Цветковска – Советник за недискриминација во Министерството за труд и социјална политика – ги презентираше измените кои се составен дел на новиот Предлог-Закон за спречување и заштита од дискриминација кои овозможуваат зголемена заштита на правата на маргинализираните групи и тоа особено следниве измени: проширување на основите за дискриминација (сексуална ориентација, родов идентитет и др.), професионализација на Комисијата за заштита од дискриминација и воведување на нивна стручна служба, можноста за граѓански организации да застапуваат лица пред Комисијата и сл.

Г-дин Петруш Тоинес – Меѓународен лидер на тимот на програмата Цивика мобилитас – го истакна значењето на инклузијата на сите лица, особено на припадниците на маргинализираните заедници, при што ја презентираше книгата “Inclusion Matters, the Foundation for Shared Prosperity” која на многу достапен начин ja прикажува важноста за вклучувањето на припадниците на ранливите групи во сите општествени процеси.

Г-а Искра Росо – Извршна директорка на здружение на граѓани за поддршка на лица со посебни потреби СОЛЕМ – истакна повеќе проблеми кои произлегуваат од неколку закони, а кои особено им го отежнуваат остварувањето на човековите права на лицата со интелектуална попреченост. Таа посочи дека и понатаму треба да се поддржуваат и унапредуваат сервисите за овие лица кои се развиваат во последниве години, а потребна е и поголема промоција на предизвиците со кои се соочува оваа ранлива категорија. На тој начин ќе се овозможи и нивно препознавање со цел овозможување на нивните човекови права во пракса.

Г-дин Петар Јорданоски – од Канцеларијата на Совет на Европа во Скопје – презентираше состојби во казнено-поправните установи кои се во најмала рака загрижувачки. Од искажувањето може да се заклучи дека однесувањето и третманот на лицата кои се наоѓаат во овие установи се граничи со тортура, како и висок степен на нехумано и деградирачко однесување, а загрижувачки е и присуството на коруптивно однесување од страна на овие лица. Се јавува голем проблем и во однос на презентираната состојба дека нема акции во делот на заштита на човековите права и поведување судски постапки од страна на лицата лишени од слобода.

Г-а Маргарита Цаца Николовска – Претседателка на ИЧП и поранешна судијка на ЕСЧП и судијка и потпретседателка на Уставниот суд на Босна и Херцеговина – беше модератор на настанот и по секое поеднинечно искажување од страна на панелистите, како и по прашањата на присутните во публиката, даваше сублимирани коментари од кои посуштински беа следниве:

(1) да се направат сите напори за измените кое се содржани во новиот Предлог-Закон за спречување и заштита од дискриминација да бидат усвоени во Собранието на РМ од причина што истите се резултат на широк консултативен процес и придонес од сите засегнати страни;

(2) државата да изнајде начин за превод на презентираната книга од страна на г-дин Петруш Тоинес со цел да се овозможи нејзин пристап и до припадниците на различни маргинализирани групи во вистинска смисла на зборот;

(3) да се зголеми промоцијата на потребата од надминување на пречките со кои се соочуваат лицата со интелектуална попреченост, како и и нивно правилно дефинирање (лица со интелектулана попреченост, наместо лица со ретки болести и сл.) за да нема недоразбирања или пак навредливи обраќања кон овие лица;

(4) да се овозможат похумани услови, како и да се испитаат подетално причините за коруптивното однесување на лицата лишени од слобода, како и за нивната пасивност во однос на заштита на нивните човекови права.

Институтот за човекови права и понатаму ќе продолжи да ги следи состојбите во овие области и соодветно ќе реагира.

Воедно на Форумот беа изложени и фотографиите кои што ни пристигнаа на објавениот конкурс на тема: „Човековите права преку слика“ со цел зголемување на промоцијата и зајакнување на свеста за важноста на човековите права и нивното остварување.
За таа цел присутните има можност да ги изберат најдобрите три фотографии кои исто така се јавно објавени.

Овој Форум бешe дел од активностите кои Институтот за човекови права ги реализира во рамките на институционалниот грант  од програмата Цивика мобилитас. За повеќе информации можете да го посетите нивниот профил.

Продолжи со читање

  • Елаборат за четириесетите – XL Средби на извидници Велес 2026

    Почитувани извидници, извидничкиот одред “Димитар Влахов” од Велес одбележувајќи ја седмата деценија на постоење на извидништвото во Велес и Денот на Државноста на Македонија, Ве поканува на традиционалните XL Средби на извидници 2026. Во периодот од 1975 до 2026 година, успевaме да организираме четириесет Средби на извидници од кои последните…

  • Ново регионално партнерство: Здружението започнува проект поддржан од Western Balkans Fund и Европската Унија

     Со голема чест и задоволство споделуваме дека Здружение на лица со церебрална парализа и други попречености е добитник на грант од Фондот за Западен Балкан (Western Balkans Fund), кофинансиран од Европската Унија! На 24 и 25 јуни 2026 година во Тирана, Албанија, присуствувавме на дводневната партнерска работилница и свечената церемонија…

  • Успешно реализирана XXVI Вардарска регата “Гемиџии 2026“

    Иако регатата се одвива по 26-ти пат, ова е трета година во која пловидбата заврши во Солун, идентично како онаа на велешките трговци во минатото. Чамците растоварени, пловењето успешно завршено, се сумираат впечатоците од Вардарска регата „Гемиџии“ која по 26-ти пат ја оживеа традицијата и патшествието на велешките трговци во…

  • Од отпад до производ: Како био-отпадот станува дел од нашето секојдневие

    Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
    Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

    https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
    Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
    Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

    Примери на продукти изработени од био-отпад

    Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

    (Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

    Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

    (Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

    Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

    (Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

    Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
    Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
    Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
     
    Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
    Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

  • Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM

    На тркалезната маса „Зајакнување на конкурентноста: Енергетската транзиција, CBAM и иднината на македонската индустрија“, Finance Think ја промовираше студијата „Подготвеност за CBAM и зелената индустриска транзиција во Северна Македонија“. Студијата покажува дека подготвеноста за CBAM ќе биде клучен фактор за одржување на конкурентноста на домашните производители на пазарот на Европската Унија. Во 2025 година, извозот […]
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM first appeared on Finance Think.
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM appeared first on Finance Think.

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор