рурална коалиција

Зајакнати жени – Зајакната економија

Зајакнати жени е приказна за три неверојатни жени од Република Северна Македонија кои, и покрај сите пречки, успеаја да станат успешни жени претприемачи, давајќи им поттик на други жени и девојчиња низ земјите од Југоисточна Европа (ЈИЕ). Тие се доказ дека кога жените ги имаат истите права и можности како и мажите, нивните семејства и заедници напредуваат и уживаат во повеќе благодети.

Јасмина Котевска од Суводол, Демир Хисар, има диплома по историја на уметност, но вели дека нејзиното занимање е овчарството: „Овчарството е семејна традиција која изумира. Земјоделството беше единствената опција што ми остана. Кога прв пат почнав да работам со овци, почнав да развивам чувство за дисциплина и одговорност. Мислам дека позитивно влијаеше на мојот карактер. Сметам дека жените се сосема способни да вршат машки работи и обратно“.

Економското зајакнување на жените е процес на трансформација кој им помага на жените да го зголемат своето право на економски ресурси и моќта да донесуваат одлуки. Со инвестирање во економското зајакнување на жените се олеснува и забрзува намалувањето на сиромаштијата и се подобрува еднаквоста помеѓу мажите и жените. За многу жени не е лесно да се справат со различните улоги што ги имаат, истовремено да обезбедуваат приходи и да се грижат за семејството, но трудот е награден со независност и можности.

Вангелина Пармачка од село Будинарци, Беровско, е земјоделец и сопственичка на земјоделски бизнис. Таа вели дека има многу секојдневни предизвици: „За мене, како жена, водењето земјоделски бизнис е предизвик, бидејќи морам да работам и на нива и на фарма, но и да ги завршам обврските како мајка и домаќинка.“ Сепак, нејзината порака е едноставна: „Жени, бидете храбри, станете сопственички на вашите земјоделски бизниси, бидејќи каде и да одлучите да аплицирате, за тоа ќе добиете дополнителни поени!“

Ирена Наумоска од Горно Коњско, Охрид, вели дека имала целосна поддршка од сопругот кога го започнала семејниот бизнис, иако не поседува земјиште: „На почетокот беше тешко да прифатат жена да води бизнис. Мојот сопруг никогаш не пререкол за фактот дека јас го водам бизнисот. Имам целосна поддршка од него. Значи, сè што правиме, правиме заедно. Јас сум сопственичката на бизнисот, го водам ресторанот, но не сум сопственичка на земјиштето. Земјиштето сè уште е во сопственост на родителите на мојот сопруг. Тоа понекогаш може да биде пречка бидејќи немаме право да аплицираме за некои грантови што ги доделуваат државните институции или за странски грантови. Но, ако се решиле да направите нешто, никогаш не се откажувајте! “

Овие три жени, како и жените ширум светот, се издржливи и снаодливи економски чинители, кои ги надминуваат постојаните родови бариери, во обид да создадат економска сигурност за нивните семејства и заедници.

Жените даваат огромен придонес за економиите, без разлика дали е тоа преку бизниси, на фарми, како женипретприемачи или вработени, или со неплатена работа за грижа за домот. Економското зајакнување на жените е суштински дел на инклузивниот економски развој и просперитет.

Економиите ширум светот се поотпорни, попродуктивни и поинклузивни кога ги намалуваат родовите нееднаквости и активно го поддржуваат еднаквото учество на жените во сите сфери на животот. Затоа земјите од ЈИЕ треба да вложат двојно повеќе напори за проактивно информирање и едуцирање на жените за нивните уставни и законски права на пристап, сопственост и сосопственост на земјиште и други форми на имот, финансиски услуги, наследство и природни ресурси.

Регионалните проекти „Поддршка на економската диверзификација на руралните области во Југоисточна Европа“ и „Отворени регионални фондови за Југоисточна Европа-правна реформа“, што ги спроведува Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH, во име на германското Сојузно министерство за економски развој и соработка (BMZ), ги поддржуваат жените во остварување на својот економски и социјален потенцијал. Една од целите е да се поттикнат жените од руралните средини да бараат права на земјиште, лидерство, можности и избори, за да можат да ги пласираат своите добра и да дадат силен придонес за инклузивен економски раст.

Со таква поддршка, жените добиваат моќ да создадат подобар живот, да заработат повеќе приходи и да создаваат бизниси кои обезбедуваат работни места и ги зајакнуваат локалните економии.

Целосното видео за трите силни жени од Северна Македонија може да го погледнете тука.

Продолжи со читање

  • Учество на осмата меѓународна регата Сава Наутик во Брчко – БиХ

    Претставникот на извидничкиот одред “Димитар Влахов“ од Велес, Владимир Ивановски Вуцо и од Вардарска регата “Гемиџии“ Владимир Стојанов и Томе Шескокалов во периодот од 28-30.8.2026 год. на покана на здружението ИКС центар (X centar) од Брчко Дистрихт – БиХ земаа учество на осмата меѓународна туристичка рега “Сава наутик“. На оваа…

  • Погледнете го нашето ново промотивно видео и откријте како органскиот отпад може да стане вредна суровина!

    Преку силен фокус на циркуларната економија и еколошката едукација, сакаме да ги поттикнеме граѓаните на итна акција за правилно сортирање на отпадот — клуч чекор кон здрава животна средина и ублажување на климатските промени. Главни ѕвезди во видеото се наставниците и учениците од основните училишта каде што ги одржавме нашите едукативни работилници. Тие јасно порачуваат: со менување на секојдневните навики и активен граѓански ангажман, секој од нас има моќ да донесе позитивни промени во општеството!
    Ова видео е дел од промотивнтаа дигитална кампања со едукативно-информативни содржини за придобивките и начините за искористувањето на потенцијалот на органскиот отпад.
    Оваа видео е подготвено во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Resource Environmental Center – REC North Macedonia Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Eco – Logic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија и Embassy of Switzerland in North Macedonia преку програмата Цивика мобилитас #CivicaMobilitas.
     
    Содржината на оваа видео е единствена одговорност на партнерите во проектот и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија #CHinMK, Цивика мобилитас #CivicaMobilitas, или организациите што ја спроведуваат.

  • Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери

    Програми Европски младински камп во Михелштат: Заедно растеме и создаваме лидери Кампот Михелштат во Германија беше домаќин на Европскиот младински камп, кој собра 135 учесници од 15 земји. По долго патување, а за некои и пристигнување во Михелштат низ серија на предизвикувачки услови, младите и нивните лидери се обединија околу заедничката тема: “Growing together – rooted in values – rising as leaders“, односно „Растеме заедно – вкоренети во вредностите – се издигнуваме како лидери“. Кампот понуди динамична програма исполнета со различни курсеви, интерактивни работилници и можности за размена на знаења и искуства. Курсевите беа задолжителниот дел и опфаќаа повеќе теми поврзани со менталното здравје, лидерството, активности на отворено поврзани со изградба на куќарки на дрва, обработка на темата “Do no harm” како методологија против било каков вид на насилство, односи со јавност, техники за раскажување приказни, театарски пристап во работата со млади и дигитално образование. Младите учесници и младинските работници активно придонесуваа со сопствените идеи, практики и перспективи, создавајќи простор во кој сите можеа да учат едни од други. Во фокусот беше заедничкото учење за иднината на младинската работа, како и развивањето лидерски способности засновани на вредности, соработка и меѓународно разбирање. Покрај едукативниот дел, програмата беше збогатена со многу креативни и забавни активности. Учесниците имаа можност да бидат дел од интернационален музички бенд, да создаваат уметност низ различни работилници за рачни изработки, цртање и сликање, работилници за дизајнирање восочни свеќи како и склопување и дизајнирање на куќарки за мали птици, да учествуваат во работилници за пеење (ten sing), да посетуваат сесии за релаксација и да учествуваат во спортски активности на терените на кампот во Михелштат. Дури и високите температури не ги спречија учесниците да учествуваат на сите овие настани, но и да уживаат во посетата на локалниот базен. За учесниците, покрај овие обврски, вклучена беше и прошетка до адреналински парк и возење на мал, планински ролеркостер, како и патување со брод по реката Мајна до блискиот град Милтенберг. Од Македонија имаше вкупно 7 претставници. Во изминатите четири години, овој камп прерасна во важно место за средба на европското ИМКА движење. Тој не претставува само меѓународен собир, туку простор каде што младите градат пријателства, споделуваат искуства и се инспирираат стекнатото знаење да го пренесат во своите земји и локални организации. Овој камп служи за сплотување на младинските работници низ камповите во Европа и е особено значаен за нашата земја од аспект на тоа што нуди споделување на искуства поврзани со камп културата која што ИМКА во Битола и во Македонија неуморно се труди да ја издигне на едно повисоко и препознатливо ниво за сите наши локални учесници, волонтери и поширока публика. * Пред да дојдам на кампот во Михелштат немав некои преголеми очекувања. Се надевав дека ќе запознаам нови луѓе, ќе стекнам пријатели и ќе разменам мислења со млади од различни земји. На крајот, сето тоа се исполни, па дури и ги надмина моите очекувања. Најинтересен и највпечатлив дел за мене беше курсот за лидерски вештини. Таму научив многу корисни работи за комуникацијата, тимската работа и начинот на кој еден лидер може позитивно да влијае на другите. Сигурно ќе ги применам овие знаења и во мојата заедница. За време на кампот стекнав поголема самодоверба во споделувањето на моите мислења и научив како подобро да ги разбирам и почитувам луѓето околу мене. Ова искуство ми помогна да пораснам како личност и да станам поотворен кон нови идеи и перспективи. Дефинитивно би го препорачал Михелштат кампот на секој млад човек кој сака да стекне нови искуства, да создаде меѓународни пријателства и да научи нешто корисно и вредно за својата иднина. Никола Гелов Кога првпат слушнав за кампот во Михелштат, сè ми дојде многу неочекувано. Бев пресреќна кога дознав дека и моите другарки добија можност да учествуваат, бидејќи знаев дека заедно ќе доживееме едно незаборавно искуство. Секој ден на кампот ми беше интересен на свој начин. Имав можност да научам многу нови работи и да запознаам луѓе од различни средини. Особено ми се допадна курсот по пеење. Таму научив дека не треба да се плашиме да пробаме нешто ново. Ако никогаш не се обидеме, нема да знаеме што можеме да постигнеме. Секој човек има свој талент и свој начин на изразување, а токму тоа нè прави посебни. Едно од највозбудливите искуства за мене беше активноста во Tree House. Искрено, пред да дојдам на кампот мислев дека тоа не е нешто што би го направила во мојот град. Но, овде решив да излезам од мојата зона на удобност и да пробам нешто ново. На крајот, многу се забавував и бев горда на себе што се осмелив да учествувам. Од курсот по пеење научив и една важна животна лекција: дека не треба да ги осудуваме другите. Секој може да направи нешто на свој начин и тоа не го прави помалку вреден. Наместо да критикуваме, треба да ги прифатиме и почитуваме разликите меѓу луѓето. Кампот ме научи да се дружам со сите, да бидам поотворена и да не донесувам брзи заклучоци за другите. Сфатив дека секој човек има своја приказна и дека сите заслужуваат почит, разбирање и поддршка. Најважната порака што ќе ја понесам со себе е дека треба да бидеме храбри и да не се плашиме од нови предизвици. Нема глупави прашања и нема неуспеси кога учиме нешто ново. Секое искуство е можност да пораснеме и да станеме подобра верзија од себе. Дефинитивно би им го препорачала Михелштат кампот на сите млади кои имаат можност да учествуваат. Пријателствата, чувството дека сте дел од едно големо семејство, новите искуства и сè што се учи таму се нешта што тешко можат да се доживеат на друго место. Тоа е искуство кое засекогаш останува во сеќавање. Јована Кирјаковска   Бидејќи и претходно имав учествувано на два меѓународни кампа надвор од Македонија, дојдов во Михелштат со високи очекувања и чувство на возбуда. Од моите претходни искуства знаев дека ме очекува нешто посебно, а кампот ги надмина сите мои очекувања. Она што најмногу ми се допадна беше разновидноста на курсевите и работилниците. Тие создадоа можност сите учесници да се запознаат подобро, да се дружат и да учат едни од други.

  • ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби

    ENSURE истакнат како значајна иницијатива за идната подготвеност на првите одговорни служби На 27 јуни 2026 година, Кирил Михајлов, командир на Доброволното противпожарно друштво Свети Николе, учествуваше на панел-дискусија во Скопје посветена на противпожарната заштита и подготвеноста за вонредни состојби. Во рамки на дискусијата беа разгледани дел од клучните предизвици со кои се соочуваат противпожарните…

  • Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE

    Реални искуства од шумските пожари во функција на подобра подготвеност преку ENSURE Доброволното противпожарно друштво Свети Николе продолжува да придонесува кон целите на проектот ENSURE преку своето директно учество во сложени интервенции на шумски пожари во Северна Македонија. За време на големиот пожар во Општина Македонски Брод, тимот на ДПД Свети Николе беше ангажиран како…

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор