Македонско-грчка „љубов без граници„- однос исполнет со балкански инаeт

Откако се светот и векот, постоеле омразата и непризнавањето помеѓу народите, а постојат и денеска. Во тоа светло, интересен е фактот дека сите војни биле прекинувани додека траеле Олипмиските игри во стара Грција. За жал, таквото искажување на „спортскиот дух„ не важи и за модерните грци, тогаш коа се во прашање македонците и нивните спортски клубови, неважно од кој спорт доаѓаат и колку се важни нивните средби.

Овие денови по којзнае кој пат се случи спортски инцидент, овој пат на Европското ракометно првенство за девојки до 17 години кој се одржуваше во Скопје. Грчкиот тим и пред почетокот на средбата одби да игра со домаќинот затоа што на маиците на неколку лица од стручниот тим пишувало „Macedonia„. Делегатите на грчкиот стручен тим ги убедиле девојките да се вратат во салата, но после само 32 секунди од утакмицата, тие пак го напуштиле теренот и повеќе не се вратиле. На крај, сметката ја платија девојките затоа што дисциплинската комисија го исфрли грчкиот тим од натпреварот, а тие залудно се подготвувале и напорно тренирале, а не добиле шанса да ги покажат своите знаења. Таквиот развој на случувањата, вреди да се примети, не оди на душа на македонците туку на грчките спортисти кои дозволуваа и се уште дозволуваат политиката да им биде поважна од „спортскиот дух„.

Уште од осамостојувањето на Македонија и примањето на земјата во Обединетите нации под привремената референца ФИРОМ, грчките клубови не пропуштаат да реагираат на било кој меѓународен турнир, уценувајќи и одбивајќи да учествуваат ако некаде кај македонските учесници го видат натписот “Macedonia”. Ретки биле турнирите на кои Македонија била домаќин или учесник, а грците да не реагирале хистерично на името “Macedonia”. Во сето тоа грчкото општество будно го одржува политиката, без разлика кој во Грција е на власт, но и државната телевизија во неколку наврати, како на пример Европското кошаркарско првенство, во телевизискиот пренос кога грците играа против македонците, едноставно го избриша името и знамето на противникот, па така неупатениот гледач нема поим против кого игра неговата репрезентација.

.Слика на Роберт Атанасовски

Зошто грците се толку алергични кога ќе го видат името “Macedonia” надвор од своите граници? Во јужниот дел на никогаш досадниот Балкан, сместен е регион со име Македонија. Тој регион го делат на три дела Македонија, Бугарија и Грција. По македонската верзија на историјата која се учи во училиштата, во северниот дел на Грција, поточно во Егејска Македонија живееле и се уште живеат македонци кои после Втората светска војна, односно во текот на граѓанската војна која траела од 1946-1949 година во одреден број побегнале во Југославија, додека другите останале таму прифаќајќи ја хеленизацијата и грчкиот идентитет. Со негирање на македонскиот идентитет, Грција всушност сака да го сокрие фактот дека околу 200.000 македонци побегнале од Грција, а оние кои останале и се хеленизирале, ги преземал напуштените имоти и станале извор на најлутата пропаганда против Македонија, обидувајќи се со тоа да го спречат враќањето на имотите на вистинските сопственици или исплата на отштета.

Одреден период грчката влада бараше од Македонија во својот Устав изрично да напомене дека нема никакви територијални претензии кон Грција, што Македонија и прифати, но на крај тоа не донесе значајна промена во долгогодишниот спор помеѓу овие две држави.

Доколку се земе предвид дека Македонија има малку повеќе од два милиони жители, додека грци има скоро десет милиони, тешко е веројатно дека Македонија некогаш би реализирала некои свои територијални претензии, ако воопшто ги има.

Ако работите ги согледаме од некои други агли, сликата која ќе ја добиеме е сосема различна. Македонската економија е тесно поврзана со грчката. Во Македонија е присутна обилност на грчки инвестиции, почнувајќи од транспотни компании, преку фабрики за текстил, па се до обилното откупување на земјоделски производи. На пример, Гевгелија, град на југот на Македонија, скоро е билингвален затоа што грците секојдневно масовно доаѓаат поради ефтината гардероба, поволните здравствени услуги, но и поради популарните коцкарници, со оглед на фактот дека во Грција коцкањето е забрането со закон.

Исто така, туристичките места на грчкиот полуостров Халкидики се преполни со македонци во текот на целата летна сезона, едни како туристи, други како сезонски работници. Во периодот на економската криза кога цените на недвижностите во Грција паднаа, добро ситуираните македонци беа меѓу првите кои ги купуваа и така со одреден процент ја придвижуваа грчката економија.

Уморот, но и желбата што побрзо да се реши овој бизарен спор кој ја кочи Македонија во нејзините аспирации за членство во Европската унија и НАТО, јасно може да се примети во македонското општество. Но сепак македонците не ја заборавија грчката блокада на границата од 1995 година која траеше две години и која значајно ја оштети македонската економија. Дополнителен камен околу вратот на овој спор додаде и контроверзната „антиквизација„ на центарот на Скопје во шизофрениот проект „Скопје 2014„. Врв на тој проект е 23 метарската статуа на Александар Македонски која власта, за наводно да им ги замачка очите на европската и грчката јавност, ја нарече „Воин на коњ„.

Целиот овој случај е своевиден модерен Гордиев јазол и ќе биде права умешност да се реши, а ниедна од овие две страни да не се почувствува оштетена. После падот на владата на ВМРО-ДПМНЕ која ја спроведе во дело умоболната „антиквизација„ на Македонија и на македонската историја воопшто, се погласни се предлозите некои македонски „антички„ споменици да и се подарат на Грција како знак на добра волја, а името на аеродромот во близина на Скопје да се промени, затоа што, секако, сега се вика Александар Велики.

Низата на грешки во меѓусебните односи направена е од двете страни, а се чини дека Македонија има повеќе интерес да се обиде да ги исправи своите грешки и се надева дека грчкиот инаeт ќе попусти и грците ќе престанат да се плашат од банкротирање доколку некој меѓународен суд ги прифати тужбите на егејските македонци за репарација на изгубените имоти. До тогаш, македонците ќе ги пцујат грците на сите спортски натпревари додека го пијат нивното узо на плажите на Халкидики. А грците ќе ги навредуваат македонците нарекувајќи ги „фиромјанци„ додека со задоволство им го служат своето frappe metrio и им ги земаат парите во текот на летните одмори.

Teкстот е на Соња Стојадиновиќ (https://www.facebook.com/sonja.stojadinovic) и е oригинално објавен на Lupiga.

 

 

.

 

The post Македонско-грчка „љубов без граници„- однос исполнет со балкански инаeт appeared first on Солидарност.

Продолжи со читање

  • Елаборат за четириесетите – XL Средби на извидници Велес 2026

    Почитувани извидници, извидничкиот одред “Димитар Влахов” од Велес одбележувајќи ја седмата деценија на постоење на извидништвото во Велес и Денот на Државноста на Македонија, Ве поканува на традиционалните XL Средби на извидници 2026. Во периодот од 1975 до 2026 година, успевaме да организираме четириесет Средби на извидници од кои последните…

  • Ново регионално партнерство: Здружението започнува проект поддржан од Western Balkans Fund и Европската Унија

     Со голема чест и задоволство споделуваме дека Здружение на лица со церебрална парализа и други попречености е добитник на грант од Фондот за Западен Балкан (Western Balkans Fund), кофинансиран од Европската Унија! На 24 и 25 јуни 2026 година во Тирана, Албанија, присуствувавме на дводневната партнерска работилница и свечената церемонија…

  • Успешно реализирана XXVI Вардарска регата “Гемиџии 2026“

    Иако регатата се одвива по 26-ти пат, ова е трета година во која пловидбата заврши во Солун, идентично како онаа на велешките трговци во минатото. Чамците растоварени, пловењето успешно завршено, се сумираат впечатоците од Вардарска регата „Гемиџии“ која по 26-ти пат ја оживеа традицијата и патшествието на велешките трговци во…

  • Од отпад до производ: Како био-отпадот станува дел од нашето секојдневие

    Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
    Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

    https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
    Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
    Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

    Примери на продукти изработени од био-отпад

    Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

    (Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

    Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

    (Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

    Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

    (Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

    Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
    Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
    Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
     
    Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
    Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
    Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

  • Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM

    На тркалезната маса „Зајакнување на конкурентноста: Енергетската транзиција, CBAM и иднината на македонската индустрија“, Finance Think ја промовираше студијата „Подготвеност за CBAM и зелената индустриска транзиција во Северна Македонија“. Студијата покажува дека подготвеноста за CBAM ќе биде клучен фактор за одржување на конкурентноста на домашните производители на пазарот на Европската Унија. Во 2025 година, извозот […]
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM first appeared on Finance Think.
    The post Успешно заврши тркалезната маса за зелена транзиција и CBAM appeared first on Finance Think.

Регистрирај се и добивај новости, информации и можности од Цивика мобилитас. Испраќаме не повеќе од 1 до 2 пораки месечно.

Регистрирај се за информатор