CMGGA

Во Виница, Штип и Делчево успешно беа реализирани трите форуми за јавна презентација и застапување „Гласот на жените во општинскиот буџет“, чија цел беше да

Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева.
Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, енергија и производи што повторно се враќаат во економскиот циклус.

https://unsplash.com/photos/person-holding-eco-not-ego-signage-_kB9NKpErH4
Во традиционалниот модел, био-отпадот најчесто завршува на депонии, каде што при разградување без кислород се создава метан – силен стакленички гас кој придонесува за климатските промени. Во циркуларниот пристап, истиот отпад се третира како ресурс и се трансформира во компост, биоматеријали, природни ѓубрива и иновативни производи. На овој начин се намалува количината на отпад, се намалуваат емисиите и се поттикнува развој на зелени технологии и локални бизниси.
Овој пристап е тесно поврзан со пораката „Eco, not ego“, која потсетува дека одржливите избори ја ставаат еколошката одговорност пред краткорочната индивидуална удобност. Со тоа, био-отпадот се гледа не како проблем, туку како почеток на нов циклус на вредност, обновување и одржлив развој.

Примери на продукти изработени од био-отпад

Биопластика и дизајн-предмети од талог од кафе – Coffeefrom (Италија): Италијанскиот стартап Coffeefrom го претвора искористениот талог од кафе во биопластика и композитни материјали кои се користат за дизајнерски производи, пакување и индустриска примена, покажувајќи дека дури и секојдневниот отпад може да добие нова вредност.

(Извор: EU-Startups, август 2025 – eu-startups.com | Renewable Matter – renewablematter.eu)

Биоразградливо пакување од мицелиум и земјоделски отпад – Grown.bio (Холандија): Компанијата Grown.bio користи мицелиум и земјоделски отпад за производство на целосно биоразградливи пакувања и изолациски материјали кои нудат одржлива алтернатива на пластиката и стиропорот.

(Извор: European Circular Economy Stakeholder Platform – circulareconomy.europa.eu | Saladplate, октомври 2025 – saladplate.com)

Еко-кожа од манго отпад – Fruitleather Rotterdam (Холандија): Fruitleather Rotterdam го рециклира отпадот од манго што не ги исполнува пазарните стандарди и го претвора во издржлив вегански материјал кој се користи за изработка на чанти, паричници и други модни производи.

(Извор: Plant Based News, мај 2025 – plantbasednews.org | Nature Biotechnology, 2025 – nature.com)

Фото:https://unsplash.com/photos/a-pile-of-garbage-sitting-on-top-of-a-grass-covered-field-pprCuLQopHw
Овие примери покажуваат дека отпадот не мора да биде проблем кој треба да се отстрани. Со соодветна креативност, технологија и визија, тој може да стане вреден ресурс кој создава нови производи, нови работни места и помало влијание врз природата.
Циркуларната економија нè учи дека секој материјал има потенцијал за нов живот. Наместо да гледаме на био-отпадот како нешто без вредност, можеме да го препознаеме како можност за иновации и одржлив развој. Токму во оваа промена на перспективата лежи клучот кон поодржлива иднина.
 
Оваа статија е подготвена во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, спроведуван од Центарот за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија, со поддршка од Владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
Содржината на оваа статија е единствена одговорност на Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија, Еко Логик и Флорозон – Центар за еколошка демократија и на ниту еден начин не може да се смета дека ги одразува гледиштата на Владата на Швајцарија, Цивика мобилитас или организациите што ја спроведуваат.
Автори: Јасмина Петровска, Еко Логик и Ана Серафимова, Еко Логик

Био-отпадот претставува органски отпад кој потекнува од домаќинствата, пазарите, градините и прехранбената индустрија. Во оваа категорија спаѓаат остатоци од овошје и зеленчук, талог од кафе, лушпи од јајца, лисја и трева. Иако најчесто се третира како отпад, био-отпадот претставува вреден ресурс. Во контекст на циркуларната економија, тој се користи како суровина за создавање нови материјали, […]

КОМПАС: Мониторинг на Владините ветувања (2024-2028): наоди од првите две години Скопје, 17 јуни 2026 Finance Think, во партнерство во Македонскиот центар за граѓанско образование, Македонското лекарско друштво- Здружение за интерсекторска соработка и Младинскиот образовен форум, ја претставува надградената мониторинг рамка КОМПАС за системско следење на реализацијата на владините ветувања за периодот 2024–2028. Оваа рамка […]
The post Половина од владините ветувања напредуваат, но секторските разлики остануваат големи first appeared on Finance Think.
The post Половина од владините ветувања напредуваат, но секторските разлики остануваат големи appeared first on Finance Think.

Денес во Велес успешно се одржа трибината посветена на унапредувањето на правата на пациентите и можностите што ги нуди Комисијата за унапредување на правата на пациентите на Општина Велес со фокус кон лицата со попреченост. Настанот, организиран од Здружението на лица со церебрална парализа и други попречености – Велес, во…

Гостување во утринската програма на Сител телевизија за завршниот настан на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“
 

Во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“, во ООУ „Аврам Писевски“ се спроведе успешна акција за селективно собирање и подготовка на био-отпад за компостирање. Заеднички придонес за одржлива иднина. На 9 јуни 2026 година, благодарение на заедничкиот ангажман на учениците, нивните родители и локалното население, беше собран и соодветно третиран органски отпад. Главната цел на оваа иницијатива е поттикнување на граѓанскиот активизам и подигнување на еколошката свест за правилно селектирање на отпадот уште во самите домаќинства.
Како придобивки од процесот на компостирање се следните

Наместо био-отпадот да заврши на депониите и дополнително да ја загадува животната средина, преку овој процес тој се трансформира во корисен ресурс,
Намалување на отпадот: Се спречува таложење на органски материи на депониите.
Природнo ѓубриво: Училишните компостари го претвораат отпадот во висококвалитетен компост.
Уредување на средината: Добиениот природен компост ќе се искористи за збогатување и уредување на дворното зеленило во училиштето.

 
Изразуваме голема благодарност до сите граѓани и ученици кои земаа активно учество во оваа акција и покажаа висока одговорност кон природата. Локалната заедница продолжува со реализација на нови еколошки активности за почиста и поздрава околина.
 
Оваа активност се остварува во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“ спроведуван од Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија во партнерство со EcoLogic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија,
Проектот е подржан од владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
#CivicaMobilitass, #CHinMK, Цивика мобилитас (civicamobilitas.mk)

Почитувани, Ве покануваме да бидете дел од Форумите за јавна презентација и застапување на буџетските иницијативи, преку кои заеднички ќе

Со големо задоволство на 4.06.2026 година, заедно со  вредните ученици и совесни граѓани, успешно реализиравме уште една акција за селекција, подготовка и собирање на органски отпад во ООУ „Димо Хаџи Димов“.  Продолжуваме со активноста фокусиран на поттикнување на граѓанскиот активизам и заштитата на околината преку паметно управување со отпадот.
Главната цел на проектот е активно вклучување на локалната заедница — учениците, нивните родители, роднини и соседи. Заедно, како клучна целна група, ќе ги истражиме и примениме придобивките од правилното постапување со органскиот отпад.
Од отпад до нов живот преку одлагање на собраниот био отпад во училишните компостари каде што ќе се трансформира во висококвалитетен, природен хумус кој ќе се користи за уредување на училишниот двор.
Невнимателното фрлање на органскиот отпад има сериозни последици. Важноста на оваа активност за селекција и одлагање на био отпадот во компостара директно придонесува кон:

Заштита на медиумите на животната средина: Спречување на штетните влијанија врз почвата, водите и воздухот.
Грижа за здравјето: Намалување на ризиците по човековото здравје преку почитување на пропишаните правила за управување со отпад.
Растеретување на депониите: Спречување на органскиот отпад без потреба да завршува на депонија.
Од отпад до нов производ: Моќта на циркуларната економија проектот нуди оптимизирани концептуални решенија кои започнуваат од нашите домови. Преку правилно селектирање (сортирање) и собирање на отпадот од домаќинствата, овозможуваме тој да не биде само ѓубре, туку вредна суровина. На овој начин, отпадот се вклучува во секундарен циклус со што се постигнува вистинска циркуларна економија — добивање на нов производ во нов процес.

Ги повикуваме сите граѓани да покажат интерес, да се информираат и активно да се вклучат во активностите. Секој поединечен труд е чекор поблиску до позелена и поодржлива иднина за сите нас!
Оваа активност се остварува во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“ спроведуван од Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија во партнерство со EcoLogic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија. Проектот е подржан од владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
#CivicaMobilitass, #CHinMK, Цивика мобилитас (civicamobilitas.mk)

На 5.06.2026 година, во ООУ „Владо Тасевски“ докажавме дека големите промени започнуваат од малите, секојдневни навики. Во изминатиот период со заеднички сили на вредните ученици и свесните сограѓани, успешно собравме и подготвивме органски отпад за компостирање.
Преку овој проект активно го поттикнуваме граѓанскиот активизам за одржливо управување со отпадот. Локалната заедница — учениците, нивните родители, роднини и соседи — се нашата клучна целна група со заедничка мисија: правилно селектирање на отпадот уште од нашите домови!
Важноста на оваа иницијатива е да се научат граѓаните и учениците дека правилното сортирање и собирање на органскиот отпад од домаќинствата носи клучни придобивки за сите нас:

Заштита на животната средина и здравјето: Ги спречуваме штетните влијанија врз почвата, водите, воздухот, како и директните ризици по човековото здравје.
Растеретување на депониите: Значително ги намалуваме огромните количини отпад кои инаку без потреба би завршиле на депонија.
Поттикнување циркуларна економија: Овозможуваме оптимизирани концептуални решенија каде отпадот се вклучува во секундарен циклус како вредна суровина за добивање нов производ.

Секој чекор започнува од поединецот, но промената ја правиме заедно. Биди и ти дел од решението за позелена и поодржлива иднина!
 
Оваа активност се остварува во рамките на проектот „Граѓански активизам за остварување на циркуларна економија во управувањето со органски отпад“ спроведуван од Центар за ресурси во животна средина (РЕЦ) – Северна Македонија во партнерство со EcoLogic и Center for Environmental Democracy – Florozon Флорозон – Центар за еколошка демократија.
Проектот е подржан од владата на Швајцарија преку Цивика мобилитас.
#CivicaMobilitass, #CHinMK, Цивика мобилитас (civicamobilitas.mk)