Qytetarët për ndryshim #24
JANAR - MARS 2026 | SHKARKO PDF
Sfidat e vjetra dhe të reja të sektorit civil
Propozim Ligji për shoqatat dhe fondacionet, pra komentet dhe propozimet që lidhen me të, shkaktuan disa debate në sektorin e shoqërisë civile në fillim të vitit. Kjo ishte e kuptueshme duke pasur parasysh se është ligji bazë sipas të cilit funksionojnë organizatat e shoqërisë civile. Rreth 130 komentet e parashtruara tregojnë qartë interesin se si do të rregullohet puna e organizatave të shoqërisë civile dhe nëse ligji i ri do ta zgjerojë apo do ta ngushtojë hapësirën për të vepruar sektori i shoqërisë civile. Nenet e projektligjit që i referohen kryerjes së aktiviteteve ekonomike dhe bashkëfinancimit të projekteve nga donatorët ndërkombëtarë janë ato për të cilat komentohet më shpesh. Ende nuk e kemi parë tekstin e ri të projektligjit dhe sipas njoftimeve se ai do t’i dërgohet për shqyrtim edhe Komisionit të Venedikut, ka shumë mundësi që ta mbyllim vitin “në mënyrën e vjetër”.
Paralelisht me këtë debat, financimi i organizatave të shoqërisë civile mbeti një temë kronike. Kolegët e UNDP-së prezantuan një studim sipas të cilit fondet publike për organizatat e shoqërisë civile janë pothuajse katërfishuar në gjashtë vjet — por gjithashtu se pas kësaj shifre qëndron një problem strukturor. Sipas studimit, mbi 37 përqind e financimit kombëtar në vitin 2024 u nda pa një thirrje publike dhe pa një procedurë transparente. Në nivel lokal, sporti thith deri në 95 përqind të fondeve, duke lënë një buxhet margjinal për organizatat që punojnë me të rinjtë, gratë, mjedisin dhe drejtësinë sociale.
Përveç këtyre dy temave, të dedikuara për mjedisin në të cilin veprojnë organizatat e shoqërisë civile, numri i ri i revistës “Qytetarët për ndryshim” trajton edhe punën e Këshillit për Bashkëpunim midis Qeverisë dhe Shoqërisë Civile, si dhe platformën e re interaktive të BCSDN, e cila i bën të dhënat rajonale mbi sektorin e shoqërisë civile më të arritshme.
Në temat që lidhen me pjesëmarrjen qytetare, numri i ri ndjek përpjekjet avokuese të organizatave të shoqërisë civile në lidhje me mbrojtjen shëndetësore falas për gratë rome dhe fëmijët e tyre, kapacitetet e Ndëramrrjs së Transportit Publik, funksionalitetin dhe aksesueshmërinë e hapësirës publike për të gjithë, punën e Agjencisë për Qasje të Lirë në Informacion, si dhe tranzicionin energjetik, i cili përfaqëson një transformim të thellë shoqëror.
Përmes aktivizmit qytetar, organizatat trajtuan çështje të shumta që lidheshin me të drejtat e grave dhe vajzave, mjedisin, mbrojtjen e të dhënave personale, përfshirjen e personave me aftësi të kufizuara, etj.
Numri i ri i “Qytetarët për ndryshim” i ndjek këto procese, i dokumenton ato dhe beson se një sektor civil i informuar është korrigjimi më i mirë i vendimeve politike.
